این بخشنامه رسمی توسط گمرک جمهوری اسلامی ایران ابلاغ گردیده و اجرای آن در تمامی دوایر گمرکی کشور لازمالاجرا میباشد. بازرگانان و ترخیصکاران محترم جهت تسریع در تشریفات گمرکی، جلوگیری از رسوب کالا و پرداخت حقوق ورودی قانونی، مفاد ذیل را مد نظر قرار دهند.
⚖️ راهنمای جامع مصوبات شیوهنامه بازگردانی در واردات؛ گرهگشایی گمرک از چالشهای رفع تعهد ارزی و تغییر تعرفه
یکی از بزرگترین چالشهایی که بازرگانان و شرکتهای تجاری در فرآیند ترخیص کالا و پس از آن با آن مواجه میشوند، تغییرات ناگهانی در ردیفهای تعرفه گمرکی بر اساس مصوبات هیات دولت است. این تغییرات اغلب فرآیند حساس رفع تعهد ارزی را در بانکهای عامل با بنبست مواجه میکند. گمرک جمهوری اسلامی ایران با درک این دغدغه تجار، اقدام به ابلاغ مصوبات جدید و بسیار مهمی تحت عنوان شیوهنامه بازگردانی در رویه واردات (طی بخشنامه شماره 1405/570474) نموده است.
در این مقاله تخصصی از ایران ایمپکس، به تشریح ابعاد مختلف این بخشنامه جدید، نحوه ویرایش تعرفهها، ضوابط ماده 135 قانون امور گمرکی و تسهیلات جدید برای صاحبان کالا میپردازیم.
🔍 ویرایش تعرفه گمرکی پس از خروج کالا؛ شرایط و ضوابط جدید
بر اساس بند اول مصوبات جدید شیوهنامه بازگردانی، چنانچه پس از اتمام تشریفات گمرکی و خروج قطعی کالا از گمرک، تغییراتی در سیستم تعرفهای کشور رخ دهد (مانند حذف تعرفه قبلی و ایجاد ردیف تعرفه جدید بر اساس مصوبات هیات دولت) و این مصوبه در بازه زمانی قبل از ترخیص تصویب شده باشد، امکان اصلاح وجود دارد.
طبق قوانین ابلاغی، گمرک اجرایی پس از بررسی دقیق، در صورت احراز شرایط زیر اقدام به مکاتبه با بانک عامل میکند:
* صحت اظهار اولیه: تعرفه در زمان اظهار کالا توسط بازرگان صحیح بوده و ردیف جدید در آن مقطع هنوز در سامانه ایجاد نشده باشد.
* عدم شمول مقررات قاچاق: مورد مشمول قاچاق کالا یا تضییع حقوق دولت نباشد.
* عدم مغایرت کالا: کالای اظهاری از لحاظ نوع، ماهیت، ارزش، نام کالا، حقوق ورودی و شرایط ورود هیچگونه مغایرتی با کالای ترخیص شده نداشته باشد.
در صورت تایید این موارد، گمرک اجرایی مکاتبه رسمی با بانک عامل یا بانک مرکزی را انجام داده و با درج کامنت مستند و شفاف در سامانه گمرکی، ویرایش تعرفه را بلامانع اعلام میکند تا روند رفع تعهد ارزی بدون مشکل طی شود. اگر در این مسیر نیاز به مشاوره تخصصی دارید، کارشناسان ایران ایمپکس آماده راهنمایی شما هستند.
⏳ تمدید مهلت ماده 135 قانون امور گمرکی برای ویرایش اظهارنامه
ماده 135 قانون امور گمرکی (ق.ا.گ) به طور معمول مهلت 6 ماههای را برای مطالبه کسر دریافتی یا استرداد اضافه دریافتی تعیین کرده است. اما در شیوهنامه جدید بازگردانی، تسهیلات ویژهای برای صاحبان کالا در نظر گرفته شده است.
بر اساس مصوبه جدید، در صورتی که ویرایش اظهارنامه گمرکی منجر به بروز هیچگونه تفاوت مالی، کسر دریافتی یا جریمهای نشود (حتی پس از انقضای مهلت 6 ماهه ماده 135)، پذیرش و اعمال درخواست ویرایش تعرفه با رعایت سایر مقررات بلامانع خواهد بود. این امر گشایش بزرگی برای پروندههای ارزی معطلمانده در بانکها به شمار میرود.
🏢 تفویض اختیار کامل به گمرکات اجرایی و حذف تشریفات ستادی
یکی از نقاط قوت این بخشنامه، تمرکززدایی اداری و کاهش بوروکراسی است. طبق بند 3 مصوبه:
1. اصلاح، بازگردانی و ویرایش اظهارنامههای مشمول این شیوهنامه صرفاً توسط گمرک اجرایی مربوطه انجام میشود.
2. گمرکات کشور باید از منعکس کردن این پروندهها به دفاتر ستادی تهران خودداری کنند.
این تصمیم سرعت رسیدگی به درخواستهای صاحبان کالا را به شدت افزایش داده و از طولانی شدن روند ترخیص و رفع تعهد ارزی جلوگیری میکند. ما در ایران ایمپکس همواره آخرین تغییرات اجرایی را جهت تسهیل تجارت شما رصد میکنیم.
📈 اقدام کلان دولت برای حل ریشهای چالشهای ارزی و تعرفهای
تغییرات تعرفه همواره چالشهای فراوانی را پیش روی صاحبان کالا در زنجیره تجارت خارجی قرار میدهد. به دلیل اهمیت بالای این موضوع و مشکلات ناشی از آن در زمان رفع تعهد ارزی، معاونت امور گمرکی مکلف شده است تا پیشنویس نامهای را با امضای وزیر امور اقتصادی و دارایی تهیه کند.
این پیشنویس جهت اتخاذ تصمیمات کلان و هماهنگی بیندستگاهی به مراجع زیر ارسال خواهد شد:
* وزیر صنعت، معدن و تجارت (صمت)
* رئیس کل بانک مرکزی
* دبیرخانه شورای عالی امنیت ملی (شعام)
* دبیرخانه دفتر معاون اول ریاست جمهوری
📋 جدول خلاصه مصوبات بخشنامه جدید بازگردانی گمرک
| ردیف | موضوع مصوبه | مرجع اقدامکننده | شرط اصلی اجرا |
| :— | :— | :— | :— |
| 1 | ویرایش تعرفه حذف شده پس از ترخیص | گمرک اجرایی | عدم تغییر در ماهیت، ارزش و حقوق ورودی کالا |
| 2 | پذیرش درخواستها پس از 6 ماه | گمرک اجرایی | عدم ایجاد تفاوت مالی، جریمه یا شمول قاچاق |
| 3 | مرجع رسیدگی به اظهارنامهها | گمرک اجرایی | عدم ارسال به دفاتر ستادی جهت تسریع امور |
| 4 | تعامل راهبردی با ارکان دولت | معاونت امور گمرکی | تدوین پیشنویس وزرا با امضای وزیر اقتصاد |
برای کسب اطلاعات بیشتر در خصوص فرآیندهای گمرکی، ترخیص کالا و ضوابط جدید واردات، میتوانید به صورت مستمر به وبسایت ایران ایمپکس، مرجع تخصصی بازرگانی و ترخیص کالا، مراجعه نمایید.