این بخشنامه رسمی توسط گمرک جمهوری اسلامی ایران ابلاغ گردیده و اجرای آن در تمامی دوایر گمرکی کشور لازم‌الاجرا می‌باشد. بازرگانان و ترخیص‌کاران محترم جهت تسریع در تشریفات گمرکی، جلوگیری از رسوب کالا و پرداخت حقوق ورودی قانونی، مفاد ذیل را مد نظر قرار دهند.
🏗️ راهنمای جامع بخشنامه ساماندهی صادرات محصولات شیشه تخت و شیشه ایمنی
سیاست‌گذاری‌های حوزه تجارت خارجی در ایران همواره با هدف تنظیم بازار داخلی و حمایت از تولیدات بومی، دچار تغییرات و اصلاحات متعددی می‌شود. یکی از جدیدترین تکانه‌های حقوقی و مقرراتی در حوزه صنایع معدنی و ساختمانی، ابلاغ بخشنامه شماره 1401/964052 مورخ 1401/07/06 از سوی گمرک جمهوری اسلامی ایران است. این بخشنامه پیرامون ساماندهی صادرات محصولات شیشه تخت و شیشه ایمنی صادر شده و الزامات سختی را برای بازرگانان و صادرکنندگان این بخش از زنجیره تجاری کشور وضع کرده است.
اگر شما نیز به عنوان یک بازرگان، کارشناس فروش بین‌المللی یا متخصص ترخیص کالا در حال فعالیت هستید، درک ابعاد حقوقی و اجرایی این بخشنامه برای شما حیاتی است. در این مقاله تحلیلی از سایت ایران ایمپکس، قصد داریم به کالبدشکافی دقیق این مقررات جدید، معرفی واحدهای مجاز و واکاوی تخصصی کدهای تعرفه گمرکی (HS Codes) بپردازیم.
📋 جزئیات حقوقی و سلسله مراتب صدور بخشنامه شیشه
این ابلاغیه گمرکی ماحصل یک کار کارشناسی فشرده میان نهادهای بالادستی وزارت صنعت، معدن و تجارت (صمت) است. سلسله مراتب صدور این دستورالعمل به شرح زیر جریان یافته است:
-
دفتر صنایع معدنی وزارت صمت: ابتدا این دفتر با ارزیابی نیاز بازار داخلی و ظرفیت تولید کارخانجات، نامه شماره 60/161204 را در تاریخ 1401/06/30 تنظیم و کارخانجات واجد شرایط صادرات را فیلتر کرد.
-
دفتر مقررات صادرات و واردات: این دفتر به عنوان متولی اصلی تدوین رژیم‌های تجاری، مفاد نامه مذکور را طی نامه شماره 60/163553 مورخ 1401/07/04 تأیید و به گمرک ابلاغ نمود.
-
گمرک جمهوری اسلامی ایران: در نهایت، معاونت امور گمرکی با صدور بخشنامه نهایی به شماره 1401/964052، دستور اجرای این محدودیت‌ها را به تمامی گمرکات اجرایی کشور صادر کرد.
نکته بسیار مهم حقوقی: بر اساس متن صریح این بخشنامه، مفاد نامه قبلی به شماره 60/135348 مورخ 1401/06/01 کاملاً لغو گردیده و ملاک عمل برای ارزیابان گمرک، صرفاً لیست جدید 63 واحد مجاز تا پایان آذرماه سال 1401 خواهد بود. در صورت عدم تمدید یا اصلاح، اعتبار این لیست در پایان پاییز همان سال منقضی می‌گردد. تیم تخصصی ایران ایمپکس به صادرکنندگان توصیه می‌کند پیش از عقد هرگونه قرارداد بین‌المللی، اعتبار زمانی این بخشنامه‌ها را پایش کنند.
🔍 تحلیل تخصصی کدهای تعرفه (HS Codes) مشمول بخشنامه
یکی از کلیدی‌ترین بخش‌های این دستورالعمل، تخصیص کدهای تعرفه گمرکی هشت‌رقمی به شرکت‌های مجاز است. ارزیابی دقیق این کدها نشان می‌دهد که گستره وسیعی از محصولات شیشه‌ای تحت نظارت شدید پایش صادراتی قرار گرفته‌اند. در ادامه، مفاهیم حقوقی و فنی مهم‌ترین کدهای تعرفه ذکر شده در متن بخشنامه را بازخوانی می‌کنیم:
1. کدهای مربوط به شیشه تخت و شیشه فلوت (فصل 70 کتاب مقررات)
-
تعرفه 70031220 و 70031290: این کدها به انواع شیشه‌های ریخته‌گری شده و لوله‌شده، به صورت صفحه یا ورق، غیر از شیشه‌های مسلح، که دارای لایه جاذب، منعکس‌کننده یا غیرمنعکس‌کننده هستند اشاره دارد.
-
تعرفه 70031990 و 70032000: مربوط به سایر شیشه‌های غیرمسلح و همچنین شیشه‌های مسلح (سیم‌دار) که در پروژه‌های ساختمانی ساخت‌وساز کاربرد ایمنی دارند.
-
تعرفه 70042020، 70042090 و 70049090: شامل شیشه‌های کشیده شده یا دمیده شده (شیشه شیت) در ضخامت‌ها و کیفیت‌های مختلف که فاقد لایه بازتابنده هستند.
-
تعرفه 70051010، 70051030 و 070051090: اختصاص به شیشه‌های ساییده شده یا صیقل شده روی یک یا دو سطح (شیشه فلوت) دارد که دارای لایه جاذب یا منعکس‌کننده نور هستند. این شیشه‌ها به شیشه‌های رفلکس یا کنترل‌کننده انرژی در بازار معروفند.
-
تعرفه 70052110، 70052120، 70052130 و 70052190: شیشه‌های فلوت غیرمسلح که در تمام توده شیشه رنگی شده‌اند (شیشه‌های رنگی برنزی، دودی، سبز و…) یا کدر شده‌اند.
-
تعرفه 70052920، 70052940 و 70052990: شامل سایر شیشه‌های فلوت بی‌رنگ شفاف که در ابعاد بزرگ ساختمانی صادر می‌شوند.
-
تعرفه 70053000: شیشه‌های فلوت مسلح (دارای شبکه سیمی داخلی برای جلوگیری از فروپاشی هنگام شکستن).
2. کدهای مربوط به شیشه‌های ایمنی و سخت‌شده (سکوریت و لمینت)
-
تعرفه 70071190: شیشه‌های ایمنی آبدیده (سخت‌شده/سکوریت) در ابعاد و اشکالی که برای استفاده در خودروها، پرنده‌های هدایت‌پذیر یا کشتی‌ها مناسب نیستند (کاربرد ساختمانی و صنعتی).
-
تعرفه 70071910، 70071920 و 70071990: انواع دیگر شیشه‌های ایمنی سخت‌شده که در صنایع لوازم خانگی (مانند شیشه اجاق گاز، فر، هود) یا صنایع ویترین‌سازی و دکوراسیون استفاده می‌شوند.
-
تعرفه 70072190 و 70072900: شیشه‌های ایمنی چندلایه (لمینت شده)؛ این شیشه‌ها به واسطه لایه‌های پلیمری (PVB) در میان دو یا چند لایه شیشه، در برابر ضربه و سرقت بسیار مقاوم هستند. صادرات این اقلام نیز به شدت محدود به واحدهای مجاز شده است.
3. سایر تعرفه‌های مرتبط
-
تعرفه 70099100: آینه‌های شیشه‌ای بدون قاب که برای مصارف ساختمانی یا دکوراتیو فرآوری شده‌اند.
-
تعرفه 72071990: هرچند این کد ساختار فصلی متفاوتی دارد (محصولات نیمه‌تمام از آهن یا فولاد غیرممزوج)، حضور آن در جداول نشان‌دهنده لزوم دقت بالا در تطبیق کالا با ساختار اظهارنامه تجاری است.
کارشناسان ترخیص کالا در ایران ایمپکس آماده‌اند تا با بررسی دقیق کدهای هشت‌رقمی محموله شما، از تطابق کامل آن با کدهای مجاز در این بخشنامه اطمینان حاصل نمایند تا ریسک قاچاق کالا یا اظهار خلاف کاملاً صفر شود.
🏢 لیست 63 واحد مجاز به صادرات و چالش‌های بازرگانان
طبق متن مصوبه، وزارت صمت گمرک را مکلف کرده است که صرفاً به شرکت‌های تولیدی ثبت‌شده با شناسه ملی معتبر اجازه خروج کالا داده شود. نام شرکت‌های بزرگی همچون شرکت آسا فلوت، فلوت کاویان، سهند جام تبریز، شیشه شناور اردکان، کاوه فلوت، صنایع شیشه قزوین و شیشه ایمنی میرال در این فهرست به چشم می‌خورد.
اما چالش اصلی کجاست؟ بسیاری از بازرگانان و شرکت‌های بازرگانی واسط (Trading Companies) که خود تولیدکننده نیستند، شیشه را از بازار داخلی یا بورس کالا خریداری کرده و قصد صادرات آن را دارند. طبق این بخشنامه، این دسته از فعالان اقتصادی تنها در صورتی قادر به صادرات خواهند بود که:
-
اظهارنامه صادراتی به نام و با شناسه ملی یکی از این 63 شرکت مجاز تنظیم شود.
-
یا صلح تجاری و نمایندگی رسمی صادراتی از سوی تولیدکننده واجد شرایط در سامانه EPL گمرک برای بازرگان واگذار شده باشد.
عدم آگاهی از این فرمول حقوقی، منجر به توقیف ده‌ها کانتینر شیشه در گمرکات مرزی مانند گمرک مهران، شلمچه، آستارا و بازرگان شده است. مشاوران گمرکی ایران ایمپکس با تسلط بر فرآیندهای EPL و اخذ مجوزهای سیستمی صمت، مسیر صادرات شما را هموار می‌سازند.
🛠️ نقش ایران ایمپکس در تسهیل فرآیند صادرات شیشه
در فضای پیچیده تجارت امروز، متوقف شدن محموله در گمرک حتی برای یک روز می‌تواند خسارت‌های سنگینی از جمله هزینه دموراژ کانتینر، انبارداری و از دست رفتن اعتبار نزد خریدار خارجی را به همراه داشته باشد. مجموعه ایران ایمپکس به عنوان مرجع تخصصی خدمات بازرگانی و ترخیص کالا، سرویس‌های زیر را در خصوص این بخشنامه ارائه می‌دهد:
-
احراز صلاحیت سیستمی: بررسی کدهای تعرفه و شناسه‌های ملی خریدار و فروشنده در سامانه جامع تجارت جهت انطباق با ابلاغیه 1401/964052.
-
اخذ مجوز ارزیابی در محل: برای محموله‌های بزرگ شیشه فلوت و تخت جهت جلوگیری از آسیب دیدن کالا در مسیر گمرک.
-
مشاوره حقوقی تعرفه: تعیین دقیق ارزش گمرکی (TSC) و پیشگیری از جرایم ماده 108 قانون امور گمرکی.
برای کسب اطلاعات بیشتر و دریافت مشاوره رایگان تخصصی در زمینه ترخیص انواع محصولات شیشه، همین حالا به وب‌سایت ایران ایمپکس مراجعه فرمایید.