این بخشنامه رسمی توسط سازمان توسعه تجارت ایران (دفتر مقررات صادرات و واردات) ابلاغ گردیده و اجرای آن در تمامی دوایر گمرکی کشور لازمالاجرا میباشد. بازرگانان و ترخیصکاران محترم جهت تسریع در تشریفات گمرکی، جلوگیری از رسوب کالا و پرداخت حقوق ورودی قانونی، مفاد ذیل را مد نظر قرار دهند.
🚫 ممنوعیت قطعی واردات گاز R141b و محدودیتهای جدید گاز R22 ذیل کد تعرفه 29037300
با افزایش تعهدات بینالمللی ایران در قبال معاهدات زیستمحیطی، قوانین سختگیرانهای بر واردات هیدرو کلرو فلوروکربنها (HCFCs) وضع شده است. بر اساس جدیدترین ابلاغیه صادره از سوی دفتر مقررات صادرات و واردات سازمان توسعه تجارت ایران، واردات یکی از پرکاربردترین گازهای صنعتی در زنجیره تولید فوم و عایقسازی، یعنی گاز R141b (دی کلرو فلورو اتان) به طور مطلق ممنوع اعلام شد.
این تصمیم که در راستای اجرای مصوبات پروتکل مونترال و تصمیمات کمیته ملی اوزن اتخاذ شده است، تغییرات شگرفی را در فرآیند ثبت سفارش سامانه جامع تجارت ایجاد خواهد کرد. مجموعه ایران ایمپکس به عنوان مرجع تخصصی بازرگانی و ترخیص کالا، در این مقاله تخصصی به تحلیل ابعاد حقوقی، گمرکی و تعرفهای این بخشنامه تازه میپردازد تا بازرگانان و تولیدکنندگان گرامی از ریسکهای ناشی از رد ثبت سفارش و توقیف کالا در گمرکات مصون بمانند.
⚖️ بررسی ریشه حقوقی و الزامات بینالمللی بخشنامه (پروتکل مونترال)
جمهوری اسلامی ایران در تاریخ 7 آذر ماه 1368 بر اساس قانون الحاق دولت به کنوانسیون وین، رسماً متعهد به حفاظت از لایه اوزن شد. در ادامه این تعهدات بینالمللی، کشورمان پروتکل مونترال و اصلاحیههای بعدی آن از جمله اصلاحیه لندن، کپنهاگ، مونترال، پکن و نهایتاً اصلاحیه کیگالی (مصوب 16 خرداد 1403 در هیئت دولت) را پذیرفته است.
طبق برنامه زمانبندی این معاهدات، کشورهای عضو موظف به حذف تدریجی مصرف و تولید مواد مخرب لایه اوزن هستند. تصمیم اخیر گمرک و سازمان توسعه تجارت نیز مستقیماً پیرو مصوبات نودمین جلسه کمیته اجرایی صندوق چندجانبه اجرای پروتکل مونترال (ژوئن 2022) صادر شده است تا گام نهایی برای حذف هیدرو کلرو فلوروکربنها از چرخه بازرگانی ایران برداشته شود.
🔍 تحلیل تخصصی کد تعرفه 29037300 و مواد ممنوعه
ممنوعیت اعلام شده شامل دو بخش عمده از ترکیبات شیمیایی است که بازرگانان باید در زمان بررسی اولویتهای کالایی به آن توجه ویژهای داشته باشند:
1. ممنوعیت مطلق گاز R141b (دی کلرو فلورو اتان)
از تاریخ 1 جولای 2024 (برابر با 11 تیر 1403) واردات این ماده به هر دو شکل زیر ممنوع است و هیچگونه مجوزی در سامانه جامع تجارت برای آن صادر نخواهد شد:
-
حالت خالص کالا
-
پیش ترکیب پلی یول (R141b contained in pre-blended polyols) که عموماً در صنایع تولید ساندویچ پانل، فومهای سخت و صنایع برودتی به عنوان عامل پفدهنده استفاده میشود.
-
کد تعرفه گمرکی: این کالا ذیل کد تعرفه 29037300 سیستم هماهنگشده توصیف و کدگذاری کالا (HS Code) طبقهبندی میشود. از این پس این کد تعرفه در سیستم گمرک ایران سلب امکان ثبت سفارش خواهد داشت.
2. شمارش معکوس برای ممنوعیت گاز R22 (کلرو دی فلورومتان)
گاز R22 که یکی از مشهورترین مبردهای مورد استفاده در صنایع یخچالسازی و سیستمهای تهویه مطبوع (اسپلیت و چیلر) است، در فاز بعدی ممنوعیت قرار دارد. طبق متن صریح بخشنامه، کارخانجاتی که در خط تولید خود از این گاز استفاده میکنند، تحت پروژههای حمایتی و تبدیلی دفتر حفاظت لایه اوزن قرار دارند. بلافاصله پس از تکمیل فرآیند تبدیل خطوط تولید این کارخانجات به گازهای سازگار با محیط زیست، مصرف و واردات گاز R22 نیز به طور کامل ممنوع خواهد شد.
🛠️ تکالیف بازرگانان و نقش سامانه جامع تجارت
با اعمال این بخشنامه، هماهنگی میان سازمان حفاظت محیط زیست، وزارت صمت و سازمان توسعه تجارت به بالاترین سطح خود رسیده است. کارشناسان ایران ایمپکس توصیه میکنند که فعالان اقتصادی اقدامات زیر را در دستور کار قرار دهند:
-
عدم انعقاد قراردادهای خرید بینالمللی: بازرگانان باید از هرگونه خرید، بارگیری و پیشپرداخت به ذینفعان خارجی برای گاز R141b و مشتقات پلییول مرتبط با آن خودداری نمایند.
-
جایگزینی فرمولاسیون در خطوط تولید: واحدهای تولیدی فوم و عایق باید سریعاً فرمولاسیون خود را به سمت گازهای نسل جدید و پاک نظیر R245fa یا cyclopentane تغییر دهند.
-
مدیریت تعهدات ارزی: در صورتی که از گذشته ثبت سفارشی برای این کد تعرفه انجام شده اما کالا وارد قلمرو گمرکی نشده است، مجریان بازرگانی باید نسبت به ابطال یا ویرایش آن اقدام کنند تا با مشکلات قضایی و رسوب کالا مواجه نشوند.
🤝 ترخیص ایمن و قانونی کالا با ایران ایمپکس
قوانین بازرگانی خارجی و بخشنامههای گمرکی در ایران به صورت روزانه دچار تغییر و تحول میشوند. کوچکترین بیخبری از تغییرات تعرفهای یا ممنوعیتهای فصلی و زیستمحیطی میتواند منجر به متروکه شدن کالا در گمرک یا حتی اتهام قاچاق کالا شود.
تیم متخصص ایران ایمپکس با اشراف کامل بر جدیدترین ضوابط کنوانسیونهای بینالمللی و بخشنامههای وزارت صمت، آماده ارائه خدمات مشاوره، تعیین دقیق کد تعرفه (HS Code) و انجام صفر تا صد فرآیند ترخیص کالا از تمامی گمرکات کشور است. با سپردن امور بازرگانی خود به ایران ایمپکس، تجارت خود را در بستری امن و قانونمند هدایت کنید.