این بخشنامه رسمی توسط ندارد ابلاغ گردیده و اجرای آن در تمامی دوایر گمرکی کشور لازمالاجرا میباشد. بازرگانان و ترخیصکاران محترم جهت تسریع در تشریفات گمرکی، جلوگیری از رسوب کالا و پرداخت حقوق ورودی قانونی، مفاد ذیل را مد نظر قرار دهند.
🐟 راهنمای جامع فهرست پانزدهم محصولات معاف از ممنوعیت صادرات بخش شیلات و آبزیان (92 ردیف تعرفه)
صنعت شیلات و آبزیپروری یکی از پویاترین و ارزآورترین ارکان صادرات غیرنفتی کشور بهشمار میرود. با توجه به تغییرات مداوم در سیاستهای تنظیم بازار و مقررات بازرگانی خارجی، اطلاع دقیق و بهموقع از آخرین وضعیت بخشنامههای ناظر بر ممنوعیتها یا رفع ممنوعیتهای صادراتی، نقشی اساسی در برنامهریزی تولیدکنندگان، بازرگانان و شرکتهای مدیریت صادرات ایفا میکند. در جدیدترین بهروزرسانیهای تجاری، فهرست پانزدهم محصولات معاف از ممنوعیت صادرات بخش کشاورزی با تمرکز بر 92 ردیف کد تعرفه گمرکی (HS Code) در گروه شیلات و آبزیان منتشر و ابلاغ شده است.
در این مقاله تخصصی در ایران ایمپکس، ضمن بررسی دقیق دستهبندیهای این فهرست، تمامی کدهای تعرفه مشمول و نکات کلیدی ترخیص و اظهار گمرکی این اقلام را کالبدشکافی میکنیم.
📑 دستهبندی اقلام معاف از ممنوعیت صادرات شیلات و آبزیان
بررسی 92 ردیف تعرفه ابلاغی نشان میدهد که دامنه معافیتها زنجیره کاملی از نهادههای زیستی، تولید، فرآوری، ضایعات باارزش و خوراک آبزیان را در بر گرفته است. گروههای اصلی این فهرست عبارتند از:
1. ماهیان زینتی، اصلاح نژاد و تکثیر
شامل انواع ماهیان زینتی آب شیرین و سایر آبزیان مناسب برای تکثیر و پرورش (کدهای تعرفه 03011100، 03011900، 03019910 و 03019990).
2. ماهیان تازه، سرد شده و منجمد
گروهی وسیع از ماهیان تجاری و خوراکی آزاد، حلوا ماهیان، ماهیان پهن، انواع ماهی تن، کپورماهیان، سیباس، گربه ماهی، مارماهی، ساردین، کوسهماهیان، فیلههای ماهی، گوشت ماهی و تیلاپیا تحت کدهای فصل 03 کتاب مقررات صادرات و واردات.
3. میگو، میگوی مولد و شاهمیگو
انواع میگوی آب سرد و گرم، شاهمیگوها، میگوهای مولد زنده برای تکثیر، پست لارو و فرآوردههای جانبی آن که ظرفیت صادراتی بسیار بالایی به بازارهای منطقه و حوزه خلیج فارس، روسیه و چین دارند.
4. قزلآلا و کپورماهیان
کلیه مراحل زیستی و فرآوری شامل بچه ماهی، ماهی زنده برای اصلاح نژاد، ماهی تازه یا سرد شده، فیله منجمد و گوشت آماده مصرف قزلآلا و کپور.
5. نهادههای پایه، تخم چشمزده و سیست آرتمیا
تخم چشمزده قزلآلا، لارو و بچه ماهی، سیست (تخم) آرتمیا، نطفه زنده و آگار آگار که از اقلام راهبردی زنجیره آبزیپروری به شمار میروند.
6. خاویار، بدل خاویار و روغنهای شیلاتی
خاویار اصیل ایرانی و شبه خاویار (کدهای فصل 16)، انواع روغن و چربی جگر ماهی، چربی پستانداران دریایی و عصارهها و کود عصاره جلبک دریایی.
7. پودر ماهی، ضایعات باارزش و خوراک آماده آبزیان
آرد، زبره و پودر ماهی فشرده (ردیف 2301)، مکملها و افزودنیهای خوراک دام و طیور و آبزیان و انواع خوراک فرموله شده آماده برای کپور، قزلآلا، میگو و لارو.
📊 جدول جامع 92 ردیف کد تعرفه گمرکی معاف از ممنوعیت صادرات
در جدول زیر، شرح کالاها به همراه کدهای 8 رقمی گمرکی طبق فهرست رسمی درج شده است:
| ردیف | شماره تعرفه (HS Code) | شرح کالا | دستهبندی موضوعی |
| :—: | :—: | :— | :— |
| 1 | 03011100 | ماهی زینتی آب شیرین | ماهیان زینتی |
| 2 | 03011900 | سایر (ماهی زینتی) | ماهیان زینتی |
| 3 | 03019910 | سایر (برای اصلاح نژاد و تکثیر و پرورش) | انواع آبزیان دریایی |
| 4 | 03019990 | سایر | انواع آبزیان دریایی |
| 5 | 03021400 | ماهی آزاد | انواع آبزیان دریایی |
| 6 | 03022200 | حلوا ماهیان | انواع آبزیان دریایی |
| 7 | 03022900 | سایر (ماهیهای پهن) | انواع آبزیان دریایی |
| 8 | 03023900 | سایر (انواع ماهی تن) | انواع آبزیان دریایی |
| 9 | 03025900 | سایر | انواع آبزیان دریایی |
| 10 | 03027900 | سایر (انواع کپور) | انواع آبزیان دریایی |
| 11 | 03028400 | ماهی سیباس | انواع آبزیان دریایی |
| 12 | 03028900 | سایر | انواع آبزیان دریایی |
| 13 | 03029900 | سایر (انواع احشای خوراکی ماهی) | انواع آبزیان دریایی |
| 14 | 03031300 | ماهیهای آزاد اطلس و دانوب | انواع آبزیان دریایی |
| 15 | 03031900 | سایر (انواع ماهی آزاد) | انواع آبزیان دریایی |
| 16 | 03032400 | گربه ماهی | انواع آبزیان دریایی |
| 17 | 03032600 | مارماهی | انواع آبزیان دریایی |
| 18 | 03032900 | سایر | انواع آبزیان دریایی |
| 19 | 03033200 | حلوا ماهیان | انواع آبزیان دریایی |
| 20 | 03033900 | سایر | انواع آبزیان دریایی |
| 21 | 03034900 | سایر (انواع ماهی تن) | انواع آبزیان دریایی |
| 22 | 03035300 | ساردین و شاه ماهی کوچک | انواع آبزیان دریایی |
| 23 | 03035500 | ماهی جک و هورس مکرل | انواع آبزیان دریایی |
| 24 | 03038100 | سگ ماهی و انواع کوسهها | انواع آبزیان دریایی |
| 25 | 03038400 | ماهی سیباس | انواع آبزیان دریایی |
| 26 | 03038900 | سایر | انواع آبزیان دریایی |
| 27 | 03044900 | سایر | انواع آبزیان دریایی |
| 28 | 03046100 | تیلاپیا | انواع آبزیان دریایی |
| 29 | 03048900 | سایر | انواع آبزیان دریایی |
| 30 | 03061100 | انواع خرچنگ | انواع آبزیان دریایی |
| 31 | 03063300 | خرچنگها | انواع آبزیان دریایی |
| 32 | 03072200 | یخ زده (انواع صدف داران) | انواع آبزیان دریایی |
| 33 | 03074300 | منجمد (گربه ماهی و ماهی مرکب) | انواع آبزیان دریایی |
| 34 | 03083000 | عروس دریایی | انواع آبزیان دریایی |
| 35 | 03061600 | انواع میگوی آب سرد | میگو |
| 36 | 03061700 | سایر انواع میگو | میگو |
| 37 | 03063200 | شاه میگوها | میگو |
| 38 | 03063400 | شاه میگوهای نروژی | میگو |
| 39 | 03063590 | سایر | میگو |
| 40 | 03063620 | پست لارو و میگوی زنده | میگو |
| 41 | 03063690 | سایر | میگو |
| 42 | 03069590 | سایر | میگو |
| 43 | 03063510 | میگوی مولد زنده برای تکثیر | میگوی مولد |
| 44 | 03063520 | پست لارو و میگوی زنده | میگوی مولد |
| 45 | 03063610 | میگو مولد نژاد برای تکثیر | میگوی مولد |
| 46 | 03063620 | پست لارو و میگوی زنده | میگوی مولد |
| 47 | 03069510 | میگو مولد نژاد برای تکثیر | میگوی مولد |
| 48 | 03069520 | پست لارو و میگوی زنده | میگوی مولد |
| 49 | 03069590 | سایر | میگوی مولد |
| 50 | 03019110 | برای اصلاح نژاد و تکثیر و پرورش | قزلآلا |
| 51 | 03019190 | سایر | قزلآلا |
| 52 | 03021100 | قزلآلا | قزلآلا |
| 53 | 03021900 | سایر | قزلآلا |
| 54 | 03031400 | ماهی قزلآلا | قزلآلا |
| 55 | 03044200 | انواع ماهی قزلآلا (فیله تازه یا سرد شده) | قزلآلا |
| 56 | 03048200 | انواع ماهی قزلآلا (فیله و سایر قسمتهای گوشتی) | قزلآلا |
| 57 | 03019310 | برای اصلاح نژاد و تکثیر و پرورش | کپورماهیان |
| 58 | 03019390 | سایر | کپورماهیان |
| 59 | 03027300 | ماهیهای کپور (تازه یا سرد کرده) | کپورماهیان |
| 60 | 03032500 | ماهیهای کپور (یخزده) | کپورماهیان |
| 61 | 03055100 | ماهی کاد با گونههای مختلف | ماهی خشک |
| 62 | 03055400 | انواع ماهی (مذکور) | ماهی خشک |
| 63 | 03055900 | سایر | ماهی خشک |
| 64 | 03019120 | تخم چشمزده | تخم چشمزده |
| 65 | 03019920 | تخم؛ لارو؛ بچه ماهی | تخم و لارو و بچهماهی |
| 66 | 03034200 | یلوفین | تون ماهیان |
| 67 | 03034300 | ماهی تن اسکیپ جک | تون ماهیان |
| 68 | 03029100 | جگر، تخم و منی (تازه یا سرد کرده) | سایر محصولات آبزیان |
| 69 | 03039100 | جگر، تخم و منی (یخزده) | سایر محصولات آبزیان |
| 70 | 03053900 | سایر (خشک و یا فرآوری شده) | سایر محصولات آبزیان |
| 71 | 03069300 | خرچنگها | سایر محصولات آبزیان |
| 72 | 03079200 | منجمد (سایر) | سایر محصولات آبزیان |
| 73 | 05080000 | مرجان و مواد مشابه، صدف و کاسه قشرداران | سایر محصولات آبزیان |
| 74 | 05119190 | سایر (محصولات از ماهی و انواع آبزیان) | سایر محصولات آبزیان |
| 75 | 15041000 | روغن جگر ماهی و اجزای آن | سایر محصولات آبزیان |
| 76 | 15042000 | چربی و روغن ماهی و اجزای آن (بغیر از روغن جگر) | سایر محصولات آبزیان |
| 77 | 15043000 | چربی و روغن پستانداران دریایی و اجزای آن | سایر محصولات آبزیان |
| 78 | 16030000 | عصاره و شیره گوشت انواع ماهی و آبزیان | سایر محصولات آبزیان |
| 79 | 31010020 | کود عصاره جلبک دریایی | سایر محصولات آبزیان |
| 80 | 05119110 | سیست (تخم) آرتمیا | سیست آرتمیا |
| 81 | 05119190 | سایر | سیست آرتمیا |
| 82 | 05119910 | نطفه زنده | سیست آرتمیا |
| 83 | 13023100 | آگار آگار | آگار آگار |
| 84 | 16043100 | خاویار | خاویار |
| 85 | 16043200 | بدل خاویار | بدل خاویار |
| 86 | 23012000 | آرد، زبره و بهم فشرده از ماهی و آبزیان | پودر ماهی |
| 87 | 23099011 | خوراک آماده کپورماهیان | خوراک آبزیان |
| 88 | 23099012 | خوراک آماده ماهی قزلآلا | خوراک آبزیان |
| 89 | 23099013 | خوراک آماده میگو | خوراک آبزیان |
| 90 | 23099014 | خوراک آماده لارو میگو | خوراک آبزیان |
| 91 | 23099019 | خوراک آماده سایر آبزیان | خوراک آبزیان |
| 92 | 23099020 | افزودنیهای خوراک آبزیان | خوراک آبزیان |
🔍 نکات کلیدی و تشریفات گمرکی برای صادرکنندگان
- انطباق دقیق با سیستم هماهنگشده (HS Code):
تطبیق شرح دقیق فاکتور، عدلبندی و محموله با کد تعرفه 8 رقمی گمرکی اهمیت بالایی دارد. استفاده از کدهای تعرفه اشتباه میتواند موجب بروز تخلفات گمرکی یا توقف کالا در مسیرهای کنترلی گردد. - اخذ گواهیهای بهداشتی و دامپزشکی:
اگرچه اقلام فوق از ممنوعیت عمومی صادرات مستثنی شدهاند، اما صادرات آبزیان خوراکی، مولد یا نهادهها نیازمند اخذ مجوزهای رسمی و گواهی سلامت از سازمان دامپزشکی کشور است. - تعهدات ارزی و بازگشت ارز حاصل از صادرات:
تمامی صادرکنندگان مشمول مقررات ایفای تعهدات ارزی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران بر مبنای ارزشهای پایه صادراتی مندرج در سامانههای گمرکی (سامانه EPL و جامع تجارت) هستند.
تیم مشاوره و کارشناسی ایران ایمپکس آماده ارائه جدیدترین تحلیلهای مقرراتی، بررسی پروندههای گمرکی و استعلام آنلاین تعرفهها برای فعالان حوزه تجارت خارجی و شیلات میباشد.