این بخشنامه رسمی توسط دفتر ارزش گمرک جمهوری اسلامی ایران ابلاغ گردیده و اجرای آن در تمامی دوایر گمرکی کشور لازمالاجرا میباشد. بازرگانان و ترخیصکاران محترم جهت تسریع در تشریفات گمرکی، جلوگیری از رسوب کالا و پرداخت حقوق ورودی قانونی، مفاد ذیل را مد نظر قرار دهند.
🌾 راهنمای کامل رسیدگی به ارزش کالاهای اساسی بر اساس مصوبات کارگروه ارزی
تعیین دقیق ارزش گمرکی اقلام استراتژیک و نهادههای دامی یکی از حساسترین مراحل در ترخیص کالا و فرآیندهای تجاری کشور است. دفتر ارزش گمرک جمهوری اسلامی ایران بر مبنای آخرین مصوبات کارگروه ارزی وزارت جهاد کشاورزی، طی بخشنامه شماره 1405/696040 دستورالعمل اجرایی و شفافی را جهت تعیین تاریخ مؤثر در رسیدگی به ارزش 5 قلم اصلی کالاهای اساسی به تمامی گمرکات اجرایی ابلاغ نموده است.
در این مقاله تخصصی از پایگاه جامع ایران ایمپکس، جزئیات فنی این بخشنامه، اقلام مشمول، نحوه استخراج تاریخهای ملاک عمل از «سامانه یکپارچه مجوزها» و نکات کلیدی برای واردکنندگان و کارشناسان گمرکی را مورد واکاوی قرار میدهیم.
📋 اقلام 5گانه مشمول دستورالعمل ارزشگذاری ارزی
بر اساس مصوبه شماره 649358 کارگروه ارزی و دستورالعمل دفتر ارزش، پنج گروه کالایی استراتژیک زیر که نرخگذاری آنها تابع مصوبات دورهای کارگروه ارزی است، مشمول این شیوه رسیدگی هستند:
- جو دامی
- ذرت دامی
- کنجاله سویا
- روغنهای خوراکی خام و تصفیهنشده (شامل: روغن سویا، روغن کلزا، روغن آفتابگردان و روغن پالم)
- دانههای روغنی (شامل: دانه سویا و دانه کلزا)
⏱️ مبنای زمانی و تاریخ مؤثر در تعیین ارزش گمرکی
یکی از چالشهای همیشگی واردکنندگان در فرآیند تعیین ارزش کالا، نوسانات نرخهای بینالمللی و مصوب کارگروه ارزی بین زمان ثبت درخواست و زمان صدور یا تأیید ثبت سفارش بوده است. بخشنامه جدید با تفکیک دورههای زمانی به شرح زیر شفافسازی نهایی را انجام داده است:
1. پروندههای ثبت سفارش از تاریخ 1401/11/01 به بعد (فرآیند تمامسیستمی)
از این تاریخ به بعد با حذف کارتابل فنی و دخالت دست، ملاک قطعی برای بررسی ارزش کالا، «تاریخ درخواست صدور ثبت سفارش» است که در سامانه یکپارچه مجوزها در ستون «زمان ایجاد مجوز» درج میگردد.
2. پروندههای ثبت سفارش قبل از تاریخ 1401/11/01 (دوره دستی و کارتابل فنی)
در پروندههای قدیمیتر که تأییدات به شیوه کارتابل دستی صورت میپذیرفت، ملاک بررسی ارزش، «تاریخ تأیید ارزی وزارت جهاد کشاورزی» بوده که تحت عنوان «زمان ثبت نهایی» در سامانه ثبت شده است.
نکته تخصصی ایران ایمپکس: در صورتی که ثبت سفارش قبل از اظهار گمرکی دچار ویرایش مؤثر در ارزش یا تمدید شده باشد، تاریخ همان عملیات ویرایش/تمدید که در ارزشگذاری تأثیرگذار است، ملاک عمل کارشناسان ارزش قرار میگیرد.
🔍 راهنمای گامبهگام استخراج اطلاعات در سامانه یکپارچه مجوزها
کارشناسان گمرک و بازرگانان میتوانند طبق مراحل زیر تاریخ معتبر را در سامانه پایش نمایند:
- ورود و جستجو: پس از ورود به سامانه یکپارچه مجوزها، کد 8 رقمی پرونده ثبت سفارش را وارد کرده و پس از بازخوانی دادهها، گزینه «مشاهده اطلاعات همه کالاهای پرونده» را فعال کنید.
- فیلتر مجوزها: در جدول انتهای صفحه، تب «همه مجوزها» را برگزینید تا فهرست مجوزهای سازمانهای مختلف (بهویژه مجوزهای تخصیص ارز) فراخوانی شود.
- مرتبسازی: روی سرستون «شماره درخواست» کلیک کرده و با فلش رو به پایین، سطرها را از جدیدترین به قدیمیترین مرتب کنید.
- انتخاب سطر معتبر: سطری که سازمان آن «وزارت جهاد کشاورزی – تخصیص ارز» (و در پروندههای قدیمی گاهی «دفتر امور خدمات بازرگانی – تخصیص ارز») بوده و وضعیت آن «تأیید شده» است را انتخاب کنید.
- ستون زمان ایجاد مجوز = تاریخ درخواست ثبت سفارش
- ستون زمان ثبت نهایی = تاریخ تأیید ارزی
⚠️ استثنائات و پروندههای دارای تمدید
- ثبت سفارشهای تمدیدشده: چنانچه تاریخ تمدید در تعیین ارزش مؤثر باشد، استخراج تاریخ باید از جدول کلید «تمدیدها» صورت پذیرد. در این حالت، فیلد مندرج در ستون «زمان درخواست» با وضعیت «تأیید شد»، همزمان تاریخ درخواست و تاریخ تأیید ارزی محسوب میشود.
💡 جمعبندی و نتیجهگیری
شفافسازی فیلدهای ملاک عمل در سامانه یکپارچه مجوزها، ریسک تفسیر سلیقهای در پروندههای ارزش نهادههای دامی و روغنهای خام را به حداقل رسانده و بستری امن برای فعالان تجاری فراهم میآورد. برای دریافت آخرین تحلیلهای مقررات تجاری، نرخهای مصوب ارزش گمرکی و بخشنامههای کلیدی تجارت خارجی، همواره میتوانید به پرتال تخصصی ایران ایمپکس مراجعه فرمایید.