این بخشنامه رسمی توسط گمرک جمهوری اسلامی ایران ابلاغ گردیده و اجرای آن در تمامی دوایر گمرکی کشور لازمالاجرا میباشد. بازرگانان و ترخیصکاران محترم جهت تسریع در تشریفات گمرکی، جلوگیری از رسوب کالا و پرداخت حقوق ورودی قانونی، مفاد ذیل را مد نظر قرار دهند.
⚙️ راهنمای جامع ترخیص ماشینآلات خطوط تولید با گواهی چک مالیات ارزش افزوده
در فضای اقتصادی کنونی، مدیریت جریان نقدینگی برای واحدهای تولیدی و صنعتی یکی از حیاتیترین عوامل بقا و توسعه است. یکی از بزرگترین چالشهای پیش روی بازرگانان و صنعتگران هنگام واردات تجهیزات صنعتی، تامین هزینههای سنگین مالیات بر ارزش افزوده در گمرک بود. خوشبختانه با ابلاغ بخشنامه شماره 1402/867935 گمرک جمهوری اسلامی ایران، تسهیلات بینظیری برای ترخیص ماشینآلات و تجهیزات خطوط تولید فراهم شده است که به موجب آن، امکان تودیع گواهی چک به جای پرداخت نقدی مالیات و عوارض ارزش افزوده رسماً تنفیذ گردیده است.
ما در این مقاله تخصصی از وبسایت ایران ایمپکس، به کالبدشکافی دقیق حقوقی و گمرکی این بخشنامه مهم میپردازیم و ابعاد مختلف رای شورای عالی مالیاتی را برای شما شفاف میکنیم.
🏛️ ریشه حقوقی بخشنامه؛ بند (الف) ماده (39) قانون احکام دائمی چیست؟
برای درک اهمیت این بخشنامه، ابتدا باید به قانون احکام دائمی برنامههای توسعه کشور نگاهی بیندازیم. طبق بند (الف) ماده 39 این قانون، به دولت اجازه داده شده است تا جهت حمایت از تولید داخلی و تسهیل فرآیند نوسازی صنایع، در زمان ورود ماشینآلات و تجهیزات خطوط تولیدی توسط واحدهای تولیدی صنعتی و معدنی مجاز، حقوق ورودی و مالیات بر ارزش افزوده را به صورت تضمین (مانند گواهی چک یا ضمانتنامه) دریافت کند.
❓ چرا این بخشنامه صادر شد؟ (علت بروز ابهام حقوقی)
با تصویب و اجرای قانون جدید مالیات بر ارزش افزوده مصوب 1400/03/02، ماده 55 این قانون اعلام کرد که احکام قانون قبلی (مصوب 1387) نسخ شده است. این موضوع باعث شد برخی از ادارات امور مالیاتی و مراجع گمرکی تصور کنند که تسهیلات دریافت چک بابت ماشینآلات تولیدی نیز لغو شده است و تولیدکنندگان باید مالیات 9 یا 10 درصدی ارزش افزوده را به صورت کاملاً نقدی پرداخت کنند.
این تفسیر اشتباه، ضربه سنگینی به نقدینگی کارخانجات وارد میکرد. به همین دلیل، ایران ایمپکس به عنوان مشاور شما اعلام میدارد که با صورتجلسه شماره 2016 شورای عالی مالیاتی، این گره کور حقوقی به نفع تولیدکنندگان گشوده شد.
⚖️ تحلیل رای هیأت عمومی شورای عالی مالیاتی (صورتجلسه 2016)
شورای عالی مالیاتی در تاریخ 1402/06/12 در اجرای بند (3) ماده (255) قانون مالیاتهای مستقیم تشکیل جلسه داد تا به این ابهام پاسخ دهد. استدلال شورای عالی مالیاتی بر دو اصل استوار است:
-
رجحان محتوا بر شکل: شورا تاکید کرد که عبارت “قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب 1387” در متن قانون احکام دائمی، صرفاً جنبه توضیحی داشته و هدف قانونگذار، گره زدن این تسهیلات به یک قانون منسوخ نبوده است؛ بلکه ماهیت تسهیلات مد نظر بوده که اکنون در قالب تبصره 2 ماده 17 قانون مالیات بر ارزش افزوده مصوب 1400 جایگزین شده است.
-
عدم نسخ صریح: در قانون سال 1400، مواردی که باید نسخ میشدند به صورت دقیق احصاء شدهاند و بند (الف) ماده 39 قانون احکام دائمی در لیست منسوخات قرار ندارد.
در نتیجه، معاونت حقوقی و فنی مالیاتی سازمان امور مالیاتی طی نامه شماره 210/11070ص صحت و تداوم اجرای این قانون را تایید و گمرک ایران نیز آن را به کل گمرکات اجرایی ابلاغ نمود.
🛠️ کدهای تعرفه (HS Codes) و کالاهای مشمول این تسهیلات
این مقرره به طور ویژه ماشینآلات، ابزارآلات و تجهیزات خطوط تولید را هدف قرار داده است. در سیستم هماهنگشده توصیف و کدگذاری کالا (Harmonized System)، این اقلام عمدتاً در فصل 84 و فصل 85 کتاب مقررات صادرات و واردات قرار میگیرند.
برخی از مهمترین دستهبندیهای کالایی مشمول عبارتند از:
-
کدهای تعرفه ردیف 8419: ماشینآلات و دستگاههای آزمایشگاهی یا صنعتی برای فرآوری مواد با تغییر درجه حرارت.
-
کدهای تعرفه ردیف 8422: ماشینآلات قالبگیری، بستهبندی و پر کردن ظروف.
-
کدهای تعرفه ردیف 8462: ماشینآلات ابزار (پرسها، قیچیها و…) برای کار کردن روی فلزات.
-
کدهای تعرفه ردیف 8477: ماشینآلات کار روی لاستیک یا مواد پلاستیکی و ساخت محصولات از این مواد.
-
کدهای تعرفه ردیف 8514: کورههای الکتریکی صنعتی یا آزمایشگاهی.
⚠️ نکته بسیار مهم گمرکی: برای بهرهمندی از این معافیت و تودیع گواهی چک، کالا حتماً باید بر اساس مستندات ثبت سفارش و پروانه بهرهبرداری، مستقیماً با خط تولید واحد صنعتی مرتبط باشد. کارشناسان تخصصی ایران ایمپکس میتوانند در تطبیق کدهای تعرفه و اخذ مجوزهای لازم از وزارت صمت (سامانه بهینیاب) شما را یاری کنند.
📋 مراحل اجرایی ترخیص با گواهی چک ارزش افزوده
برای اینکه بتوانید مالیات بر ارزش افزوده اظهارنامه گمرکی خود را از طریق چک تودیع کنید، باید مراحل زیر را طی نمایید:
-
اخذ تاییدیه نیازمندی خط تولید: ثبت درخواست در سامانه وزارت صمت و تایید این موضوع که ماشینآلات وارداتی نمونه مشابه داخلی ندارند و مستقیماً در خط تولید استفاده میشوند.
-
ارسال اطلاعات به سازمان امور مالیاتی: معرفی واحد تولیدی به اداره کل امور مالیاتی ذیربط جهت صدور مجوز تودیع تضمین.
-
صدور گواهی چک: ارائه چک صیادی معتبر به نام شرکت تولیدکننده بر اساس فرمت و دستورالعمل سازمان امور مالیاتی.
-
اعمال در سامانه EPL گمرک: پس از تایید ضمانت در نظام مالیاتی، اطلاعات به صورت الکترونیکی به سامانه گمرک متصل شده و به جای پرداخت نقدی، بخش مالیات اظهارنامه با گواهی چک قفل و تایید میشود.
🤝 ترخیص تخصصی و بدون دغدغه با ایران ایمپکس
فرآیندهای حقوقی و مالیاتی در گمرک به دلیل پیچیدگیهای بخشنامهها میتوانند زمانبر و چالشبرانگیز باشند. کوچکترین اشتباه در ابراز کدهای تعرفه یا عدم پیگیری صحیح نامه سازمان مالیاتی، موجب رسوب کالا در انبارهای گمرکی و تحمیل هزینههای سنگین دموراج میشود.
مجموعه ایران ایمپکس به عنوان مرجع و کارگزار رسمی گمرکی، با اشراف کامل بر قوانین روز از جمله قانون احکام دائمی و قانون جدید مالیات بر ارزش افزوده، آمادگی دارد تا تمامی مراحل ترخیص ماشینآلات خطوط تولید شما را از صفر تا صد عهدهدار شود. شما میتوانید با واگذاری پروندههای خود به ایران ایمپکس، با خیالی آسوده از حداکثر تسهیلات قانونی و معافیتهای گمرکی بهرهمند شوید و سرمایه در گردش خود را حفظ کنید. برای دریافت مشاوره اختصاصی همین امروز با کارشناسان ایران ایمپکس تماس بگیرید.