این بخشنامه رسمی توسط گمرک جمهوری اسلامی ایران ابلاغ گردیده و اجرای آن در تمامی دوایر گمرکی کشور لازمالاجرا میباشد. بازرگانان و ترخیصکاران محترم جهت تسریع در تشریفات گمرکی، جلوگیری از رسوب کالا و پرداخت حقوق ورودی قانونی، مفاد ذیل را مد نظر قرار دهند.
🚀 پایش مستمر اظهارنامههای گمرکی: تحولی در تسریع تشریفات ترخیص کالا
یکی از بزرگترین دغدغههای بازرگانان و واردکنندگان کالا در ایران، طولانی شدن روند تشریفات ترخیص و در نتیجه آن، رسوب کالا در انبارهای گمرک است. گمرک جمهوری اسلامی ایران در تاریخ 19 مهر 1402 طی بخشنامهای به شناسه 1402/972347، گام مهمی در جهت رفع این مشکل برداشته است. این بخشنامه با ایجاد دسترسیهای نظارتی جدید در سامانه جامع، امکان رصد لحظهای اظهارنامهها را فراهم کرده است. در این مقاله از ایران ایمپکس، مرجع تخصصی بازرگانی و ترخیص کالا، به بررسی و تحلیل دقیق این بخشنامه و تاثیرات آن بر روند واردات میپردازیم.
📊 قابلیتهای جدید سامانه CBI در رویه واردات
بر اساس اعلام دفتر آمار و پردازش اطلاعات گمرکی، ابزار جدیدی به منظور اعمال مدیریت بهتر بر روند ترخیص در اختیار ناظرین و مدیران گمرکات اجرایی قرار گرفته است.
💻 مسیر دسترسی به گزارش اظهارنامههای باز
این بخشنامه به صراحت بیان میکند که مدیران گمرکی میتوانند از طریق سامانه CBI (سیستم هوش تجاری گمرک)، با طی کردن مسیر زیر به اطلاعات حیاتی اظهارنامهها دسترسی پیدا کنند:
-
انتخاب گزینه «گزارشهای رویه واردات»
-
انتخاب گزینه «اظهارنامههای در جریان 01»
این قابلیت به مدیران اجازه میدهد تا اظهارنامههایی که فرآیند ترخیص آنها به دلایل مختلف (مانند نقص مدارک، در انتظار تاییدیههای استاندارد، یا مشکلات ارزی) متوقف شده و هنوز به مرحله صدور پروانه گمرکی یا خروج کالا نرسیدهاند (اظهارنامههای باز) را به صورت متمرکز شناسایی کنند.
⏱️ جلوگیری از رسوب کالا؛ هدف اصلی گمرکات اجرایی
رسوب کالا در گمرک نه تنها باعث افزایش تصاعدی هزینههای انبارداری و دموراژ برای بازرگانان میشود، بلکه تنظیم بازار داخلی را نیز با شوک مواجه میکند. تیم تخصصی ایران ایمپکس همواره به مشتریان خود تاکید میکند که پیگیری مستمر و روزانه اظهارنامه، مهمترین عامل در ترخیص سریع است.
اکنون با ابلاغ این بخشنامه، خود نهاد گمرک نیز رویکردی پیشدستانه (Proactive) اتخاذ کرده است. با مانیتورینگ سیستماتیک اظهارنامههای در جریان، مدیران گمرک موظفند پیش از آنکه تاخیرها به رسوب قطعی کالا تبدیل شوند، علت توقف را بررسی کرده و “تصمیمات مدیریتی جهت پیشگیری از تطویل زمان انجام تشریفات” اتخاذ نمایند.
⚖️ بررسی حقوقی و تعرفهای بخشنامه 1402/972347
در متن این ابلاغیه، هیچگونه کد تعرفه (HS Code) خاصی ذکر نشده است. دلیل این امر آن است که بخشنامه مذکور یک دستورالعمل رویهای و سیستمی عام تلقی میشود و دامنه شمول آن به یک گروه کالایی خاص محدود نیست. در واقع، تمامی اظهارنامههای وارداتی، فارغ از نوع کالا و کد تعرفه چهار تا هشت رقمی آنها، مشمول این پایش مستمر سیستماتیک خواهند بود.
🛡️ رعایت توأمان سرعت در ترخیص و قوانین تجارت
نکته بسیار مهم در ادبیات این بخشنامه، تاکید اکید بر «تسریع در انجام تشریفات گمرکی کالاها با رعایت کامل ضوابط و قوانین حاکم بر تجارت خارجی» است. این موضوع نشان میدهد که تسهیل تجارت به معنای نادیده گرفتن مقررات یا دور زدن الزامات قانونی نیست، بلکه هدف اصلی این است که با استفاده از ابزارهای هوشمند نرمافزاری (سامانه CBI)، گلوگاههای اداری و توقفهای بیمورد در فرآیند قانونی شناسایی و رفع گردند.
🤝 نقش ترخیصکاران رسمی در شرایط جدید گمرکی
اگرچه گمرک امکانات نظارتی خود را برای جلوگیری از تاخیرها ارتقا داده است، اما همچنان مسئولیت اصلی پیگیری پرونده، رفع نواقص اسنادی و پاسخگویی به کارشناسان گمرک بر عهده صاحب کالا یا نماینده قانونی (ترخیصکار رسمی) اوست. در این فضا، همکاری با یک تیم ترخیصکار مجرب که به پیچیدگیهای سامانههای گمرکی (EPL و CBI) مسلط باشد، بیش از پیش ضروری است.
کارشناسان زبده ما در ایران ایمپکس با بهرهگیری از دانش روز، تسلط کامل بر رویههای اجرایی و رصد مداوم آخرین بخشنامهها، تضمین میکنند که اظهارنامههای شما با دقت کامل تنظیم شده و در سریعترین زمان ممکن به مرحله ترخیص نهایی برسند. برای مشاوره تخصصی در زمینه ترخیص کالا، برونسپاری امور گمرکی و جلوگیری از رسوب سرمایههای خود در گمرکات کشور، همین امروز با پورتال تخصصی ایران ایمپکس در ارتباط باشید.