اخذ عوارض از مواد اولیه، قطعات و کالاهای قابل بازیافت

♻️ تحلیل جامع ماده 6 قانون ساماندهی پسماند؛ راهنمای عوارض یک در هزار واردات و تولید

مدیریت پسماند و حفاظت از محیط زیست در سال‌های اخیر به یکی از اولویت‌های قانون‌گذاری در حوزه بازرگانی و صنعت تبدیل شده است. قانون کمک به ساماندهی پسماندهای عادی با مشارکت بخش غیردولتی، با هدف کاهش آسیب‌های زیست‌محیطی و ترغیب واحدهای صنعتی به بازیافت، تکالیف مالیاتی و عوارض جدیدی را برای فعالان اقتصادی وضع کرده است.

در این مقاله تحلیلی از ایران ایمپکس، به بررسی دقیق ابعاد حقوقی، مالیاتی و اجرایی ماده (6) این قانون می‌پردازیم تا واردکنندگان و تولیدکنندگان محترم بتوانند فرآیندهای تجاری خود را با این مقررات تطبیق دهند.


📋 جزئیات تکالیف مالیاتی و عوارض یک در هزار ارزش کالا

بر اساس ماده (6) قانون کمک به ساماندهی پسماندهای عادی، وزارت امور اقتصادی و دارایی از طریق بازوی اجرایی خود یعنی سازمان امور مالیاتی کشور، مکلف به دریافت عوارض ویژه‌ای از بدنه تجاری کشور شده است.

🔍 مشمولین پرداخت عوارض پسماند چه کسانی هستند؟

طبق نص صریح قانون، این عوارض به مواد اولیه، قطعات و کالاهایی تعلق می‌گیرد که تمام یا قسمتی از آن‌ها قابل بازیافت باشد. میزان این عوارض برابر با یک در هزار ارزش کالا تعیین شده است که باید پس از وصول، به ردیف درآمدی شماره 160189 در خزانه داری کل کشور واریز گردد.

لازم به ذکر است که متن قانون فاقد کد تعرفه (HS Code) اختصاصی و عددیِ مستقیم است؛ چرا که تعیین فهرست دقیق مصادیق این کالاها و مواد اولیه به عهده سازمان حفاظت محیط زیست گذاشته شده است. سازمان حفاظت محیط زیست موظف است حداکثر ظرف مدت دو ماه پس از ابلاغ قانون، لیست دقیق علمی و تجاری قطعات و کالاهای مشمول را تدوین و جهت اجرا به سازمان امور مالیاتی و گمرک اعلام نماید. تیم تخصصی ایران ایمپکس آماده است تا به محض انتشار این لیست، مشاوره‌های لازم را جهت بررسی شمولیت کالاهای وارداتی شما ارائه دهد.


🎁 راهکار معافیت از پرداخت عوارض پسماند برای بازرگانان

قانون‌گذار در کنار وضع عوارض تنبیهی برای کالاهای پسماندزا، یک مکانیزم تشویقی هوشمندانه نیز پیش‌بینی کرده است تا از این طریق، بخش خصوصی را به سمت خودتنظیمی و ایجاد چرخه‌های بازیافت هدایت کند.

💡 شرط اصلی معافیت چیست؟

تولیدکنندگان و واردکنندگانی که با تأیید رسمی سازمان حفاظت محیط زیست، شخصاً یا از طریق قراردادهای ثالت، نسبت به بازیافت پسماند حاصل از مواد اولیه، قطعات و کالاهای خود اقدام نمایند، به طور کامل از پرداخت این عوارض یک در هزار معاف خواهند بود.

این بند قانونی یک فرصت طلایی برای شرکت‌های بزرگ تجاری و تولیدی است تا با مدیریت سبز پسماندهای خود، هزینه‌های گمرکی و مالیاتی را به شدت کاهش دهند. کارشناسان مجرب ایران ایمپکس می‌توانند شما را در مسیر اخذ این تأییدیه‌ها و پیگیری مستندات زیست‌محیطی در سازمان‌های مربوطه راهنمایی کنند.


💰 بودجه 10 هزار میلیارد ریالی و نحوه بازتوزیع منابع

یکی از نقاط قوت این قانون، شفافیت در محل مصرف درآمدهای حاصله است. منابع وصولی از این عوارض تا سقف ده هزار میلیارد (10,000,000,000,000) ریال از محل ردیف شماره 38-530000 جدول شماره (9) بودجه در اختیار وزارت کشور قرار می‌گیرد.

🏭 اولویت با بخش خصوصی و ایجاد زیرساخت‌های مدرن

وزارت کشور مکلف است پس از مبادله موافقتنامه با سازمان برنامه و بودجه، این مبالغ را دقیقاً در راستای اهداف زیر مصرف کند:

  • ایجاد تأسیسات منطقه‌ای تبدیل پسماند به مواد و انرژی: راه‌اندازی کارخانجات مدرن بازیافت و زباله‌سوزهای صنعتی تولید برق.

  • اولویت مشارکت بخش خصوصی: واگذاری پروژه‌ها و مدیریت خطوط بازیافت به شرکت‌های توانمند غیردولتی.

  • نظارت عالیه: فرآیند مصرف بودجه و استانداردهای خروجی تحت نظارت مستقیم سازمان حفاظت محیط زیست خواهد بود.


⚖️ رویکرد حقوقی و تشریفات رسیدگی مالیاتی

دستورالعمل نحوه شناسایی، رسیدگی، تشخیص مطالبه و وصول این عوارض به طور کامل توسط سازمان امور مالیاتی کشور تهیه شده و پس از تأیید وزیر امور اقتصادی و دارایی ابلاغ می‌گردد. این بدان معناست که فرآیند حسابرسی تکالیف پسماند، همگام با سایر ممیزی‌های مالیاتی رسمی کشور صورت خواهد گرفت.

همچنین جهت تضمین حسن اجرای قانون و شفافیت مالی، وزارت امور اقتصادی و دارایی موظف است هر سه ماه یکبار گزارش عملکرد دقیق خود را به کمیسیون‌های تخصصی مجلس شورای اسلامی از جمله:

  1. کمیسیون اقتصادی

  2. کمیسیون امور داخلی کشور و شوراها

  3. کمیسیون آب، منابع طبیعی و محیط زیست

ارائه نماید.

اگر به عنوان یک بازرگان یا صاحب صنعت دغدغه محاسبات مالیاتی این بند قانونی و تاثیر آن بر بهای تمام‌شده کالای وارداتی خود را دارید، می‌توانید روی دانش و تجربه ایران ایمپکس به عنوان مشاور امین خود در حوزه ترخیص کالا و امور گمرکی حساب کنید تا ریسک‌های مالیاتی کسب‌وکار خود را به حداقل برسانید.

باکس دانلود

مستندات مربوط به اخذ عوارض از مواد اولیه، قطعات و کالاهای قابل بازیافت
دانلود اخذ عوارض از مواد اولیه، قطعات و کالاهای قابل بازیافت
بخشنامه : 160189 (کد درآمدی)
تاریخ : 1399/01/20 (تاریخ تصویب قانون)
مرجع: وزارت امور اقتصادی و دارایی
سلسله مراتب: مجلس شورای اسلامی -> سازمان امور مالیاتی -> وزارت امور اقتصادی و دارایی