این بخشنامه رسمی توسط هیئت وزیران (اسحاق جهانگیری، معاون اول رئیسجمهور) ابلاغ گردیده و اجرای آن در تمامی دوایر گمرکی کشور لازمالاجرا میباشد. بازرگانان و ترخیصکاران محترم جهت تسریع در تشریفات گمرکی، جلوگیری از رسوب کالا و پرداخت حقوق ورودی قانونی، مفاد ذیل را مد نظر قرار دهند.
📝 تحلیل جامع آییننامه ساماندهی بازارچههای مرزی و تسهیلات جدید کولبران
در راستای حمایت از معیشت مرزنشینان و نظارت دقیقتر بر مبادلات مرزی، هیئت وزیران اصلاحیه جدید آییننامه ساماندهی مبادله در بازارچههای غیررسمی موقت مرزی را ابلاغ کرد. این مصوبه که به امضای معاون اول رئیسجمهور رسیده است، تغییرات ساختاری مهمی در بحث سود بازرگانی و نحوه واردات کالا توسط کولبران ایجاد نموده است. کارشناسان ایران ایمپکس در این مقاله به کالبدشکافی دقیق این بخشنامه میپردازند.
💰 تسهیلات مالی و تخفیفات سود بازرگانی
یکی از مهمترین بخشهای این اصلاحیه، ماده 6 است که مستقیماً بر هزینههای تمام شده واردات تأثیر میگذارد. طبق این ماده:
-
تخفیف انفرادی: هر کولبر واجد شرایط از تخفیف سود بازرگانی ماهانه به مبلغ 7,000,000 ریال بهرهمند میشود.
-
سقف خانوار: حداکثر تخفیف برای هر خانوار مرزنشین مبلغ 28,000,000 ریال در ماه تعیین شده است.
-
بودجه سالانه: سقف کلی این تخفیفات در سطح کشور مبلغ کلان 42,000 میلیارد ریال در سال است.
تیم مشاوره ایران ایمپکس معتقد است این تخصیص بودجه میتواند محرک جدی برای رونق بازارچههای مرزی در استانهای هدف باشد.
📍 محدوده جغرافیایی و شرایط احراز هویت
برخلاف رویههای قبلی، برخورداری از این مزایا مشروط به اقامت 3 ساله قبل از ابلاغ مصوبه در مناطق زیر است:
-
استانهای غربی (آذربایجان غربی، کردستان، کرمانشاه): حداکثر فاصله 20 کیلومتری از نقطه صفر مرزی.
-
استان سیستان و بلوچستان: حداکثر فاصله 50 کیلومتری از نقطه صفر مرزی.
نکته حقوقی مهم اینجاست که طبق تبصره 3 ماده 6، در صورت تغییر اقامت به خارج از این محدوده، تمام امتیازات به صورت سیستمی ابطال خواهد شد.
📦 رفع محدودیت نمایندگی رسمی برای کالاهای سرمایهای
مطابق با تبصره ماده 9، یک تسهیل بزرگ برای واردکنندگان مرزی در نظر گرفته شده است. تا زمان تدوین ضوابط جدید توسط وزارت صمت و جهاد کشاورزی، اقلام وارده توسط مرزنشینان از رعایت ماده 4 قانون حمایت از حقوق مصرفکنندگان (الزام به داشتن نمایندگی رسمی برای کالاهای سرمایهای) معاف هستند.
این به معنای آن است که کالاهای سرمایهای (مانند برخی لوازم برقی یا ماشینآلات سبک) بدون نیاز به بروکراسی پیچیده نمایندگی، قابل ورود از این مبادی هستند. برای استعلام لیست دقیق این کالاها میتوانید با متخصصین ایران ایمپکس در تماس باشید.
🚫 ممنوعیت خروج تجمیعی و تجاری کالا
ماده 13 این آییننامه بر یک اصل نظارتی پافشاری میکند: کالاهایی که با تخفیف مرزنشینی وارد میشوند، صرفاً برای مصرف در همان شهرستان یا محدوده است.
-
حمل تجمیعی: تجمیع کالاهای کولبری و خروج آنها با خودروهای باری به سایر نقاط کشور ممنوع است.
-
نظارت انتظامی: نیروی انتظامی موظف به کنترل دقیق محورهای خروجی شهرستانهای مشمول شده است تا از تبدیل شدن این تسهیلات به مسیری برای قاچاق سازمانیافته جلوگیری شود.
🏗️ فعالسازی مناطق ویژه اقتصادی؛ نقشه راه آینده
در ماده 14، استانداران مکلف شدهاند ظرف یک سال با همکاری شورای عالی مناطق آزاد، مناطق ویژه اقتصادی مصوب را عملیاتی کنند. این مناطق شامل:
-
بانه و مریوان در کردستان
-
قصر شیرین و اسلامآباد غرب در کرمانشاه
-
سیستان و میرجاوه زاهدان در سیستان و بلوچستان
فعال شدن این مناطق میتواند فرآیند ترخیص کالا و عملیات گمرکی را از حالت سنتی و کولبری به حالت رسمی و صنعتی تبدیل کند. ایران ایمپکس آماده ارائه خدمات ثبت سفارش و ترخیص کالا در تمامی این مناطق ویژه اقتصادی به بازرگانان عزیز است.
🎓 جمعبندی و نتیجهگیری حقوقی
این بخشنامه با هدف توازن میان “حمایت از معیشت مرزنشین” و “کنترل قاچاق کالا” تدوین شده است. حذف شرط نمایندگی رسمی و افزایش سقف تخفیفات سود بازرگانی، فرصتی طلایی برای تأمین کالاهای مورد نیاز کشور از مسیرهای میانبر است؛ مشروط بر اینکه قوانین مربوط به عدم خروج تجمیعی کالا رعایت شود.
برای دریافت آخرین اخبار گمرکی و تحلیل تخصصی بخشنامهها، وبسایت ایران ایمپکس را دنبال کنید.