این بخشنامه رسمی توسط گمرک جمهوری اسلامی ایران (معاونت امور گمرکی) ابلاغ گردیده و اجرای آن در تمامی دوایر گمرکی کشور لازم‌الاجرا می‌باشد. بازرگانان و ترخیص‌کاران محترم جهت تسریع در تشریفات گمرکی، جلوگیری از رسوب کالا و پرداخت حقوق ورودی قانونی، مفاد ذیل را مد نظر قرار دهند.
🚗 راهنمای جامع بخشنامه جدید تضمین ورود موقت خودروهای سواری به کشور
ورود موقت وسایل نقلیه سواری توسط مسافران، گردشگران بین‌المللی و ایرانیان مقیم خارج از کشور، همواره یکی از موضوعات حساس و پرتقاضا در تشریفات گمرکات مرزی است. در تازه‌ترین تصمیم سیاستی، معاونت امور گمرکی گمرک ایران طی بخشنامه شماره 1405/1002967 (ردیف 170 سال 1405)، میزان سپرده و تضمین مورد نیاز برای ورود موقت خودروهای سواری را بازتعریف و به تمامی گمرکات اجرایی ابلاغ نمود.
تیم تحلیل بازرگانی و گمرکی ایران ایمپکس در این مطلب به واکاوی دقیق ابعاد فنی، مبانی قانونی و تأثیرات این دستورالعمل بر هزینه‌ها و تشریفات ترخیص موقت می‌پردازد.
📌 متن و محورهای اصلی بخشنامه ردیف 170 سال 1405
این بخشنامه که در تاریخ 1405/07/14 توسط معاون امور گمرکی صادر شده، پیرو دستورالعمل مبنا (شماره 1402/511924 مورخ 1402/04/20 – ردیف 61 سال 1402) تنظیم گردیده است. اهداف صریح این مصوبه عبارتند از:
* تکریم گردشگران خارجی و هموطنان مقیم خارج
* حمایت مؤثر از صنعت گردشگری و جذب سرمایه مسافرتی
* تمرکززدایی در تصمیم‌گیری‌های گمرکات مرزی
* کاهش محسوس هزینه‌های تشریفات گمرکی
* تسریع در انجام امور و صرفه‌جویی در زمان مراجعان
فرمول مصوب محاسبه تضمین گمرکی:
بر اساس ابلاغیه جدید، میزان تضمین گمرکی برای ورود موقت خودروهای سواری برابر است با:
$$\text{میزان تضمین} = (\frac{1}{2} \times \text{ارزش گمرکی}) + \text{مجموع وجوه متعلقه}$$
پیش از این، در برخی رویه‌ها مسافران ناچار به تودیع تضمین‌های سنگین بر مبنای کل ارزش سیف یا مقادیر تعهدی بالاتر بودند که با فرمول جدید، فشار نقدینگی و بلوکه شدن دارایی متقاضیان به شکل چشمگیری تعدیل می‌شود.
⚖️ بررسی مبانی حقوقی: مواد 1 و 10 قانون امور گمرکی
ابلاغ این ضابطه با تکیه بر اختیارات تصریح‌شده در قانون امور گمرکی انجام گرفته است:
1. بند (ح) ماده (1) قانون امور گمرکی: این بند به تعریف «تضمین» پرداخته و وجوه نقد، ضمانت‌نامه‌های بانکی یا بیمه‌نامه‌های معتبر را به عنوان ابزار اطمینان از انجام تعهدات واردکننده یا صاحب کالا مشخص می‌کند.
2. ماده (10) قانون امور گمرکی: این ماده به شرایط و ضوابط اخذ حقوق ورودی، تعیین دیون و نحوه تضمین تعهدات قانونی مربوط به رویه‌های گمرکی (از جمله ورود موقت) اشاره دارد.
اعمال این مواد قانونی سبب می‌شود گمرکات اجرایی رویه‌ای یکپارچه اتخاذ کرده و از برخوردهای سلیقه‌ای یا ناهماهنگ در پایانه‌های مرزی زمینی و دریایی جلوگیری شود.
🔍 تحلیل آثار اجرایی برای گردشگران و کارگزاران گمرکی
اصلاح فرمول سپرده‌گذاری ورود موقت خودرو دستاوردهای ملموسی به همراه دارد:
- کاهش هزینه‌های ضمانت‌نامه بانکی: برای مسافرانی که از طریق ضمانت‌نامه‌های بانکی اقدام می‌کنند، کاهش پایه محاسبه به نصف ارزش گمرکی، کارمزد صدور ضمانت‌نامه و وثایق لازم نزد بانک را کاهش می‌دهد.
- رونق مسیرهای زمینی گردشگری: مسافرانی که از کشورهای همسایه مانند ترکیه، ارمنستان، آذربایجان، عراق و کشورهای حوزه خلیج فارس قصد سفر به ایران دارند، با سهولت بیشتری فرآیند کارنه دوپاساژ یا پلاک گذر موقت را تکمیل می‌کنند.
- کاهش رسوب خودروها در مبادی ورودی: شفافیت رقم تضمین باعث حذف برآوردهای پیچیده و تسریع ترخیص در مرزهای ورودی نظیر بازرگان، نوردوز، بیله‌سوار، مهران، باشماق و بنادر جنوبی می‌شود.
💡 جمع‌بندی و خدمات مشاوره تخصصی
بخشنامه ردیف 170 سال 1405 گامی عملی در جهت همراستاسازی رویه‌های تشریفاتی با استانداردهای نوین بین‌المللی و حمایت از سفر و گردشگری به شمار می‌رود. شفافیت در تودیع تضمینات ورود موقت، ریسک‌های توقف مسافر و خودرو در گمرک را به حداقل می‌رساند.
جهت اطلاع از آخرین مقررات، ترخیص انواع خودرو و بهره‌گیری از خدمات ترخیص گمرکی و بازرگانی، متخصصان ایران ایمپکس آماده ارائه مشاوره جامع به بازرگانان، شرکت‌های حمل‌ونقل بین‌المللی و متقاضیان خدمات گمرکی هستند.