این بخشنامه رسمی توسط دفتر مقررات صادرات و واردات وزارت صمت و سازمان ملی استاندارد ایران ابلاغ گردیده و اجرای آن در تمامی دوایر گمرکی کشور لازمالاجرا میباشد. بازرگانان و ترخیصکاران محترم جهت تسریع در تشریفات گمرکی، جلوگیری از رسوب کالا و پرداخت حقوق ورودی قانونی، مفاد ذیل را مد نظر قرار دهند.
📋 الزام به اخذ گواهی بازرسی (COI) در مبدأ برای کالاهای اساسی؛ دستورالعمل جدید صمت و سازمان استاندارد
بر اساس جدیدترین اطلاعیه صادر شده از سوی دفتر مقررات صادرات و واردات وزارت صمت و با همکاری سازمان ملی استاندارد ایران، تغییرات مهمی در فرآیند واردات و ترخیص کالاهای اساسی به کشور ایجاد شده است. طبق این قانون جدید، کلیه بازرگانان و شرکتهای تجاری فعال در حوزه تامین کالاهای استراتژیک و اساسی، ملزم به دریافت گواهینامه بازرسی در مبدأ (COI) پیش از حمل و بارگیری کالا به مقصد ایران هستند.
در این مقاله از ایران ایمپکس، به بررسی جزئیات این ابلاغیه، الزامات اجرایی آن در سامانه جامع تجارت و تاثیری که بر فرآیند ترخیص کالا و زنجیره تامین کشور میگذارد، خواهیم پرداخت.
🔍 گواهی بازرسی در مبدأ (COI) چیست و چرا اجباری شد؟
گواهی بازرسی یا Certificate of Inspection (COI) سندی بینالمللی است که توسط شرکتهای بازرسی مستقل و معتبر صادر میشود. این گواهی تایید میکند که کالای خریداری شده از نظر کمیت، کیفیت، مشخصات فنی و بستهبندی با شرایط مندرج در پروفرما (پیشفاکتور) و استانداردهای کشور مقصد کاملاً انطباق دارد.
سازمان ملی استاندارد ایران هدف از این اقدام را تسریع در فرآیند ارزیابی انطباق کالاهای اساسی وارداتی و جلوگیری از ورود اقلام بیکیفیت یا مغایر با استانداردهای ملی اعلام کرده است. با اجرای این طرح، بخش عمدهای از فرآیند آزمایشگاهی و کنترل کیفیت در کشور مبدأ انجام شده و زمان معطلی کالا در بنادر و اماکن گمرکی کشور به حداقل میرسد. برای مدیریت بهینه زنجیره تامین و دسترسی به اطلاعات جامع قوانین گمرکی، وبسایت ایران ایمپکس آماده ارائه مشاورههای تخصصی به شماست.
🛑 مراحل و الزامات قانونی پیش از حمل کالا
تجار و بازرگانان محترم باید توجه داشته باشند که زمانبندی اخذ این گواهی بسیار حیاتی است. طبق بخشنامه:
- اخذ گواهی قبل از حمل: گواهینامه COI باید حتماً پیش از حمل کالا از کشور مبدأ صادر شود. اقدام به حمل کالا بدون دریافت این گواهی میتواند منجر به عدم امکان ترخیص، مرجوعی کالا یا جریمههای سنگین گمرکی شود.
- شرکتهای بازرسی معتبر: ارزیابی انطباق باید صرفاً توسط شرکتهای بازرسی بینالمللی که صلاحیت آنها به تایید سازمان ملی استاندارد ایران رسیده است، انجام گیرد.
- ثبت در سامانه جامع تجارت: اطلاعات گواهی بازرسی مأخوذه باید در زیرسامانههای ارزیابی انطباق سامانه جامع تجارت ثبت و تایید گردد.
اگر در زمینه انتخاب شرکتهای بازرسی مجاز یا نحوه ثبت درخواستها با چالش مواجه هستید، پلتفرم ایران ایمپکس به عنوان مرجع تخصصی تجارت بینالملل، راهنمای گامبهگام فرآیندهای گمرکی را در اختیار شما قرار میدهد.
📈 تاثیر ابلاغیه بر روند ترخیص کالاهای اساسی و گمرک
کالاهای اساسی شامل اقلام حیاتی مانند نهادههای دامی، دانههای روغنی، برنج، گندم و دارو هستند که هرگونه تاخیر در ترخیص آنها میتواند بازار داخلی را تحت تاثیر قرار دهد. الزام به ارائه گواهی COI در مبدأ اگرچه یک مرحله اداری جدید به زنجیره تامین اضافه میکند، اما در بلندمدت ریسک رسوب کالا در گمرکات را کاهش میدهد؛ چرا که فرآیند ارزیابی انطباق در داخل کشور به یک برسی سندی سریع تبدیل خواهد شد.
کارشناسان ارشد ایران ایمپکس توصیه میکنند که بازرگانان قراردادهای خرید خود را به گونهای تنظیم کنند که بندهای مربوط به بازرسی کالا در مبدأ (Pre-Shipment Inspection) به طور دقیق لحاظ شده و هزینهها و تعهدات طرفین مشخص باشد.
❓ سوالات متداول
1. آیا این قانون شامل کالاهایی که اکنون در راه هستند یا به بنادر رسیدهاند نیز میشود؟
مبنای قانون، تاریخ بارگیری و حمل کالا پس از صدور بخشنامه است. با این حال برای کالاهای در راه، هماهنگی فوری با سازمان استاندارد و دفتر مقررات صادرات و واردات الزامی است.
2. لیست دقیق کدهای تعرفه مشمول این بخشنامه را از کجا دریافت کنیم؟
لیست کامل کدهای تعرفه کالاهای اساسی مشمول گواهی بازرسی مبدأ در قالب فایل پیوست در سامانه جامع تجارت منتشر شده است و برای تحلیل دقیقتر میتوانید به ایران ایمپکس مراجعه نمایید.
3. اگر کالایی بدون گواهی COI به گمرک برسد چه سرنوشتی خواهد داشت؟
بر اساس ابلاغیه صمت، ارائه این گواهی الزامات اصلی ارزیابی انطباق است و عدم ارائه آن مانع از صدور مجوز ترخیص توسط سازمان استاندارد خواهد شد.