ورود موقت چیست؟ | راهنمای کامل شرایط و مراحل قانونی در گمرک
فهرست مطالب
رویه ورود موقت کالا: راهنمای جامع بر اساس ماده ۵۰ قانون امور گمرکی
مقدمه: در دنیای تجارت بینالملل، سرعت و انعطافپذیری در نقل و انتقال کالاها، نقشی حیاتی در موفقیت کسبوکارها ایفا میکند. یکی از کارآمدترین رویههای گمرکی که به فعالان اقتصادی این امکان را میدهد تا با کمترین هزینه و در سریعترین زمان ممکن، کالاهای خود را به صورت موقت وارد کشور کنند، “رویه ورود موقت” است. این رویه، که در ماده ۵۰ قانون امور گمرکی و مواد ۷۲ الی ۸۰ آییننامه اجرایی آن به تفصیل تشریح شده، به مثابه یک ابزار استراتژیک در دست تجار، تولیدکنندگان و متخصصان برای اهداف مختلف از جمله شرکت در نمایشگاهها، تعمیرات، یا اجرای پروژههای عمرانی است. در این مقاله که توسط کارشناسان سایت ایران ایمپکس تهیه شده، به عنوان یک ترخیصکار حرفهای، به تشریح دقیق این رویه، الزامات قانونی و نکات کلیدی آن میپردازیم.
رویه ورود موقت چیست و چه مزایایی دارد؟
رویه ورود موقت (Temporary Admission) یکی از رویههای گمرکی است که به موجب آن، کالاهای معینی میتوانند تحت شرایط خاص، به طور موقت و با تعلیق پرداخت حقوق ورودی، به قلمرو گمرکی کشور وارد شوند. این کالاها باید در مهلت معینی که توسط گمرک تعیین میشود، بدون هیچگونه تغییر ماهوی (به جز استهلاک ناشی از استفاده) از کشور خارج گردند.
مهمترین مزایای این رویه عبارتند از:
- معافیت از پرداخت حقوق و عوارض گمرکی: اصلیترین مزیت این رویه، عدم نیاز به پرداخت حقوق ورودی در بدو ورود است که به شدت نقدینگی مورد نیاز برای واردات را کاهش میدهد.
- سرعت در ترخیص کالا: فرآیندهای گمرکی برای ورود موقت معمولاً سادهتر و سریعتر از ورود قطعی است.
- تسهیل تجارت و انتقال تکنولوژی: امکان ورود ماشینآلات برای پروژهها، تجهیزات برای نمایشگاهها و ابزارآلات برای تعمیرات را فراهم میآورد.
مبانی قانونی رویه ورود موقت: ماده ۵۰ قانون امور گمرکی
ماده ۵۰ قانون امور گمرکی، سنگ بنای قانونی رویه ورود موقت است. این ماده به وضوح بیان میدارد: “ورود موقت، رویه گمرکی است که براساس آن کالاهای معینی میتواند تحت شرایطی، به طور موقت به قلمرو گمرکی وارد شود. این کالاها باید ظرف مهلت معینی که گمرک ایران تعیین می نماید با همان مشخصات، خارج شود.”
ویژگیهای کلیدی ورود موقت
- موقت بودن: هدف نهایی این کالاها ورود قطعی و مصرف در کشور نیست، بلکه باید پس از مدت زمان مشخصی از کشور خارج شوند.
- عدم تغییر ماهوی: کالاها باید دقیقاً همانطور که وارد شدهاند، از کشور خارج شوند. تنها تغییرات ناشی از استهلاک طبیعی در اثر کاربرد عادی مستثنی است.
- تعیین مهلت توسط گمرک ایران: (به گمرکات اجرایی تفیض اختیار شده) مدت زمان مجاز توقف کالا به صورت ورود موقت توسط گمرک ایران تعیین میشود.
- کالاهای “معین“: این رویه فقط شامل کالاهای خاصی میشود که در آییننامه اجرایی مشخص شدهاند
برای کسب اطلاعات تکمیلی و دریافت مشاوره تخصصی در این زمینه، کارشناسان مجرب سایت ایران ایمپکس آماده پاسخگویی به شما هستند.
جزئیات اجرایی در آییننامه: مواد ۷۲ الی ۸۰
آییننامه اجرایی قانون امور گمرکی در مواد ۷۲ تا ۸۰، جزئیات و شرایط عملیاتی کردن رویه ورود موقت را مشخص میکند. در ادامه به برخی از مهمترین نکات این مواد اشاره میکنیم:
ماده ۷۲: دامنه شمول کالاها: این ماده کالاهایی که میتوانند تحت رویه ورود موقت وارد شوند را دستهبندی میکند. این کالاها شامل موارد زیر است:
- کالاها برای عرضه در نمایشگاهها.
- دستگاههای فیلمبرداری و عکسبرداری هوایی و فیلمهای همراه آنها (با موافقت وزارت دفاع).
- دستگاههای مطالعات علمی، آموزشی، تربیتی، فنی و مهندسی نقشهبرداری.
- دستگاهها برای سدسازی، اسکلهسازی، لایروبی، راهسازی، حفاری، استخراج و اکتشاف و پروژههای خاص.
- دستگاهها برای نصب و سوار کردن کارخانهها و تأسیسات صنعتی.
- دستگاهها برای تعمیر ماشینآلات و دستگاهها.
- وسایل نقلیه سواری و هواپیمای شخصی اشخاص غیرمقیم ایران برای استفاده شخصی و ظروف و تکیهگاههای چند بار مصرف (همچنین ماده ۶۱ آییننامه به طور خاص به کانتینرها و ظروف مصرف مکرر به عنوان ورود موقت اشاره میکند).
- کالاهایی که طبق قراردادها و موافقتنامههای گمرکی بینالمللی قابل ورود موقت هستند و ایران عضویت آنها را پذیرفته است.
- وسایل و لوازم امدادی برای کمکهای بشردوستانه.
- ظروف و لفافهای آماده برای بستهبندی کالای صادراتی.
- هواپیما برای امور خدماتی (مانند سمپاشی و مسافربری).
- دامهایی که برای تعلیف موقت وارد کشور میشوند و نتاج آنها (طبق آییننامه مخصوص).
- لوازم و قطعات یدکی هواپیماها یا کشتیهای خارجی که برای تعویض یا رفع نقص وارد میشوند (با نگهداری در انبار مخصوص و ثبت در دفاتر مربوطه).
ماده ۷۵: مهلت و تمدید آن: بر اساس این ماده، مهلت استفاده از رویه ورود موقت برای اغلب کالاها شش ماه از تاریخ صدور پروانه است. این مهلت با تشخیص گمرک ایران و با توجه به عواملی مانند نوع کالا و هدف از ورود، قابل تمدید است. درخواست تمدید باید قبل از انقضای مهلت اولیه به گمرک مربوطه تسلیم شود.
ماده ۷۸: تضمین در ورود موقت:
ورود موقت عموماً مستلزم اخذ تضمین است. میزان تضمین برای کالاهای مجاز معادل حقوق ورودی متعلقه و برای سایر کالاها معادل حقوق ورودی متعلقه به علاوه نصف تا سه برابر ارزش کالا است که توسط گمرک تعیین میشوددر برخی موارد خاص، اخذ تعهد کتبی کافی است، مانند ورود موقت لوازم و قطعات یدکی هواپیماها و کشتیهای خارجی، ظروف و تکیهگاههای دارای مصرف مکرر، کالاهای وزارتخانهها و مؤسسات دولتی، و فرش دستبافت ایرانی برای تعمیر یا نمایشگاهاین تضمین میتواند به صورت وجه نقد، ضمانتنامه بانکی یا بیمهنامه معتبر باشد. انتخاب نوع تضمین بر عهده صاحب کالا است. فرآیند سپردن تضمین و ترخیص کالا از گمرک نیازمند تجربه و دانش فنی است که تیم ترخیصکاران سایت ایران ایمپکس با تسلط کامل بر این فرآیندها، شما را یاری خواهد کرد.
ماده ۸۰: تکلیف نهایی کالا: این ماده به سرنوشت نهایی کالای ورود موقت میپردازد. صاحب کالا موظف است قبل از پایان مهلت، یکی از اقدامات زیر را انجام دهد:
- خروج کالا از کشور (اعاده به خارج): اصلیترین تکلیف صاحب کالا.
- ترخیص قطعی: با انجام تشریفات و پرداخت حقوق ورودی و سایر هزینههای متعلقه، میتوان کالای ورود موقت را به ورود قطعی تبدیل کرد (در صورتی که کالا از نوع مجاز یا مجاز مشروط باشد).
- واگذاری به گمرک (متروکه): صاحب کالا میتواند از حق خود بر کالا صرفنظر کند.
- انتقال به غیر: با موافقت گمرک، میتوان پروانه ورود موقت را به شخص دیگری که واجد شرایط باشد، منتقل کرد.
نکات کلیدی برای یک ترخیصکار حرفهای
به عنوان یک مشاور و مجری امور گمرکی، باید توجه داشت که موفقیت در استفاده از رویه ورود موقت، نیازمند دقت و برنامهریزی است:
- انتخاب صحیح رویه: پیش از هر اقدامی، باید اطمینان حاصل کرد که هدف شما با ماهیت رویه ورود موقت همخوانی دارد.
- آمادهسازی اسناد: تهیه و ارائه کامل اسنادی مانند پروفرما، فاکتور، لیست عدلبندی، و مجوزهای لازم (در صورت نیاز) ضروری است.
- پیگیری مهلتها: عدم توجه به مهلت قانونی و عدم درخواست تمدید به موقع، میتواند منجر به اعمال جریمههای سنگین و حتی قاچاق گمرکی تلقی شدن کالا شود.
- مشاوره با متخصص: به دلیل پیچیدگیهای قانونی و اجرایی، استفاده از خدمات یک ترخیصکار یا مشاور گمرکی معتبر، ریسکهای احتمالی را به حداقل میرساند. مجموعه سایت ایران ایمپکس با سالها تجربه در زمینه واردات، صادرات و ترخیص کالا، آماده ارائه خدمات جامع در تمامی مراحل رویه ورود موقت است.
نتیجهگیری:
رویه ورود موقت، یک فرصت طلایی برای تسهیل تجارت و کاهش هزینهها برای فعالان اقتصادی است. با این حال، استفاده بهینه از این رویه مستلزم آگاهی کامل از چارچوبهای قانونی، به ویژه ماده ۵۰ قانون امور گمرکی و مواد ۷۲ الی ۸۰ آییننامه اجرایی آن، و همچنین رعایت دقیق ضوابط و مهلتهای تعیین شده توسط گمرک جمهوری اسلامی ایران است. با برنامهریزی دقیق و بهرهگیری از دانش متخصصان، میتوانید از مزایای این رویه کارآمد به بهترین شکل ممکن بهرهمند شوید.
مستندات قانون امورد گمرکی و آیین نامه اجرایی آن
قانون امور گمرکی:
ماده 50 ـ ورود موقت، رویه گمرکی است که بر اساس آن کالاهای معینی می تواند تحت شرایطی به طور موقت به قلمرو گمرکی وارد شود. این کالاها باید ظرف مهلت معینی که گمرک ایران تعیین می نماید بدون این که تغییری در آن ایجاد شود خارج گردد. تغییرات ناشی از استهلاک از این حکم مستثنی است.
تبصره ـ فهرست کالاهای مشمول رویه ورود موقت و همچنین تشریفات، تضمینها و سایر مقررات مربوطه با رعایت این قانون در آیین نامه اجرائی تعیین می گردد.
آیین نامه اجرایی مرتبط با ورود موقت (مواد 72 الی 80 ):
ماده 72 ـ کالاهای زیر می تواند با اخذ مجوز از گمرک ایران به عنوان ورود موقت به قلمرو گمرکی وارد شود:
الف ـ کالا ها به منظور عرضه در نمایشگاهها.
ب ـ دستگاههای فیلمبرداری و عکسبرداری هوایی و فیلم های همراه آنها پس از ارایه موافقت وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح.
پ ـ دستگاههای مطالعات علمی، آموزشی، تربیتی، فنی و مهندسی نقشه برداری.
ت ـ دستگاهها برای سدسازی، اسکله سازی، لایروبی، راهسازی، حفاری، استخراج و اکتشاف و پروژه های (طرح های) خاص.
ث ـ دستگاهها برای نصب و سوار کردن کارخانه ها و تأسیسات صنعتی و نظایر آن.
ج ـ دستگاهها برای تعمیر ماشین آلات و دستگاهها.
چ ـ وسایل نقلیه سواری و هواپیمای شخصی اشخاص غیرمقیم ایران برای استفاده شخصی و ظروف و تکیه گاههای چند بار مصرف.
ح ـ کالاهایی که طبق قراردادها و موافقت نامه های گمرکی بینالمللی قابل ورود موقت بوده و دولت جمهوری اسلامی ایران عضویت آن را پذیرفته است.
خ ـ وسایل و لوازم امدادی به منظور کمک های بشردوستانه.
دـ ظروف و لفاف های آماده برای بسته بندی کالای صادراتی.
ذ ـ هواپیما برای امور خدماتی از قبیل سمپاشی و مسافری.
تبصره ـ دامها که برای تعلیف به صورت موقت وارد کشور می شوند، و نتاج آنها مشمول عنوان واردات موقت بوده و تشریفات ورود و خروج این دامها تابع مقررات آیین نامه مخصوص تعلیف اغنام و احشام مصوب هیئت وزیران است.
ماده 73 ـ لوازم و قطعات یدکی هواپیماها یا کشتی های خارجی که شرکت های مربوط به منظور تعویض یا رفع نقص هواپیماها یا کشتیها به صورت موقت وارد می کنند باید صورت ریز مشروح آنها به اظهارنامه ضمیمه شود. این اشیا در انبار مخصوص شرکت نگاهداری و مشخصات دقیق آن باید در دفتری که از طرف شرکت نگهداری می شود و همچنین دفتر دیگری که گمرک موظف به نگاهداری آن است ثبت و هر دو دفتر به امضای مأموران گمرک برسد. دفاتر یاد شده قبلاً از طرف گمرک شماره گذاری و پلمب خواهد شد. موقع مصرف یا اعاده هر یک از اقلام باید با نظارت گمرک به هواپیما یا کشتی تحویل و علاوه بر ثبت در پشت پروانه ورود موقت مربوط در هر دو دفتر نیز خروج آن از انبار ثبت و به امضاء مأمور گمرک برسد.
ماده 74 ـ ورود موقت مستلزم اخذ تضمین به میزانی است که گمرک ایران (حسب ماده (10) قانون) تعیین و اعلام می کند.
ماده 75 (اصلاحی 15ˏ11ˏ1402)ـ در موارد زیر به جای اخذ تضمین به اخذ تعهد کتبی اکتفا می شود:
الف ـ ورود موقت لوازم و قطعات یدکی هواپیماها و کشتی های خارجی موضوع ماده (73).
ب ـ ظروف و تکیه گاه های دارای مصرف مکرر و نظایر آنها.
پ ـ ورود موقت کالاهای وزارتخانه ها و مؤسسات دولتی و شرکت های دولتی با تعهد مسئولان مالی سازمان مربوط و در مورد نمایشگاهها تعهد سفارتخانه ها و یا نمایندگی های سیاسی کشور مربوط با گواهی وزارت امور خارجه.
ت – ورود موقت فرش دستبافت و سایر بافته های داری ایرانی برای انجام عملیات تعمیر، رفوگری، شست و شو، رنگ برداری و عرضه در نمایشگاه.
ماده 76 ـ کالایی که به عنوان ورود موقت اظهار می گردد باید طبق مقرراتی که در بخش ششم این آیین نامه ذکر شده است معاینه و ارزیابی دقیق شده و پس از درج مشخصات و علامت روی کالا در اظهارنامه به بسته ها یا محتویات آنها پلمب گمرک یا هر نوع علامت دیگری که برای تشخیص کالا در موقع خروج لازم باشد الصاق گردد و گمرک مدتی را که کالا در طی آن باید از کشور خارج شود تعیین و در متن پروانه گمرکی قید و پروانه و کالا در اختیار صاحب کالا گذاشته شود.
ماده 77 ـ در صورت تسلیم تقاضای کتبی از طرف صاحب کالا مدت پروانه ورود موقت از طرف گمرک صادرکننده پروانه (پس از موافقت گمرک ایران) تا حداکثر شش ماه قابل تمدید است به شرط اینکه تقاضا پیش از انقضای مهلت اولیه تسلیم شده باشد. در صورتی که باز هم احتیاج به تمدید مجدد داشته باشد به شرط تسلیم تقاضا قبل از انقضا مدت، موافقت با آن موکول به کسب اجازه از گمرک ایران خواهد بود.
تبصره (الحاقی 04ˏ10ˏ1398)– برای ورود موقت تجهیزات آزمایشگاهی و همچنین تجهیزات با فناوری بالا حسب مورد با تأیید وزارتخانه های علوم، تحقیقات و فناوری، بهداشت، درمان و آموزش پزشکی و معاونت علمی و فناوری رییس جمهور مدت مندرج در این ماده دو سال خواهد بود.
ماده 78 ـ برای تسویه پروانه ورود موقت و ابطال تضمین یا تعهد، صاحب کالا می تواند به یکی از روشهای زیر اقدام نماید:
الف ـ کالا را به گمرک تحویل و تقاضای ابطال پروانه و تضمین یا تعهد را بنماید.
ب ـ کالا را برای ورود قطعی با رعایت مقررات مربوط اظهار و ترخیص نماید.
پ ـ تسلیم اظهارنامه به منظور برگشت کالا که تابع مقررات و تشریفات رویه مرجوعی می باشد.
گمرک داخلی می تواند تضمین ورود موقت را در صورت معتبر بودن به عنوان تضمین جهت خروج کالا از کشور قبول کند. ابطال پروانه و تضمین یا تعهد کالای ورود موقت موکول به تشخیص و تطبیق کالا با مشخصات پروانه ورود موقت و سالم بودن پلمب یا علایم گمرکی الصاق شده روی کالا و منقضی نشدن مدت اعتبار پروانه می باشد. در صورتی که به علت از بین رفتن علایم یا پلمب، تطبیق کالا ممکن نباشد نسبت به وصول تضمین و یا پی گیری اجرای تعهد اقدام و در صورتی که صاحب کالا قصد خروج کالا را از قلمرو گمرکی داشته باشد طبق مقررات صادرات (بدون پرداخت هرگونه وجهی از قبیل جایزه صادراتی و تسهیلات صادراتی) رفتار خواهد شد.
ماده 79ـ هر گاه صاحب کالا بخواهد کالایی را که به عنوان ورود موقت وارد شده است در ایران بفروشد یا به مصرف برساند باید قبل از انقضای مدت اعتبار پروانه، درخواست کتبی مبنی بر ابطال پروانه ورود موقت به گمرک مربوط داده و اظهارنامه ورود قطعی برای کالای خود تنظیم و تشریفات عمومی مربوط به واردات را انجام دهد. ورود قطعی کالای ورود موقت مستلزم اخذ مجوزها و پرداخت حقوق ورودی به مأخذ و ارزش زمان اظهار ورود موقت و نرخ برابری ارز بر اساس زمان اظهار ورود قطعی خواهد بود.
ماده 80 ـ در صورتی که کالای ورود موقت در مهلت مقرر حسب مورد تحویل گمرک یا ترخیص قطعی یا برگشت نشود، در صورت تشخیص عمدی بودن مشمول مقررات قاچاق (موضوع بند (ب) ماده (113) قانون) و در غیر این صورت نسبت به وصول تضمین و پیگیری اجرای تعهد اقدام خواهد شد
تبصره ـ تا زمانی که اعلام جرم قاچاق و یا وصول تضمین و یا مطالبه وجه تعهد انجام نشده است صاحب کالا میتواند با پرداخت جریمه انتظامی موضوع ماده (109) قانون نسبت به تحویل یا ترخیص یا اعاده کالا اقدام نماید.
باکس دانلود
فرم های مربوط به این مقاله
برای دسترسی به فرم های بیشتر می توانید به مقاله مجموعه فرم های گمرکی در ایران ایمپکس مراجعه نمایید.
فلوچارت مربوط به رویه ورود موقت
در این فایل فلوچارت و نمودار های رویه ورود موقت را می توانید دانلود کنید.
مستندات لازم جهت اخذ مجوز ورود موقت
در این فایل مدارک لازم جهت انجام تشریفات گمرکی ورود موقت کالا را دانلود نمایید.
فرم تعهد فرش دستباف جهت تعمیر و مرمت
فرم تعهد فرش دستباف جهت تعمیر و مرمت در رویه ورود موقت موضوع بند ت ماده ۷۵ آیین نامه اجرایی قانون امور گمرکی