اطلاعیه شماره ۹ گمرک ایران ، واکاوی تخصصی ۱۱ فرمان گمرک

🚀 واکاوی تخصصی ۱۱ فرمان گمرک؛ راهنمای جامع ترخیص فوری کالا تا پایان اسفند ۱۴۰۴

در روزهای پایانی سال و با هدف تنظیم بازار و حمایت از زنجیره تأمین، گمرک جمهوری اسلامی ایران طی اطلاعیه شماره ۹، تسهیلات بی‌سابقه‌ای را ابلاغ کرده است. این بخشنامه که خطاب به گمرکات اجرایی سراسر کشور صادر شده، بسیاری از گره‌های کور اداری در مسیر واردات را باز می‌کند.

ما در دپارتمان حقوقی و بازرگانی ایران ایمپکس، این ۱۱ بند را از منظر قوانین امور گمرکی و مقررات صادرات و واردات کالبدشکافی کرده‌ایم تا بازرگانان عزیز با دیدی روشن نسبت به ترخیص کالای خود اقدام کنند.


⚖️ بررسی بند ۱: شکستن سد ارز با تعهدنامه عدم درخواست

متن اصلی ابلاغیه:

«واردکنندگانی که متقاضی ترخیص کالا بدون دریافت و ارائه کد ساتا از گمرکات هستند، می‌توانند با درج تعهد در سامانه جامع امور گمرکی توسط صاحب کالا یا نماینده قانونی وی مبتنی بر "عدم درخواست ارز از بانک مرکزی پس از ترخیص کالا" به گمرک اجرایی، اقدام به خروج کالا نمایند.»

🧐 تحلیل ایران ایمپکس:

کد ساتا (SATA) مخفف "سامانه ارزی تایید اسناد" است که به معنای تأیید منشأ ارز توسط بانک عامل است. طبق تبصره ۳ ماده ۷ قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز، واردات باید منشأ ارزی مشخص داشته باشد. این تسهیلات جدید به واردکنندگانی که از ارز متقاضی (خارج از سیستم بانکی مرکزی) استفاده کرده‌اند، اجازه می‌دهد بدون معطلی برای تخصیص ارز، کالای خود را ترخیص کنند.

  • نکته حقوقی: این تعهد دارای بار حقوقی سنگینی است و پس از آن، بانک مرکزی هیچ مسئولیتی در قبال تأمین ارز شما نخواهد داشت. کارشناسان ایران ایمپکس توصیه می‌کنند پیش از امضای این تعهد، تراز مالی خود را به دقت بررسی کنید.


⏳ بررسی بند ۲: تمدید خودکار اعتبار ثبت‌سفارش‌ها

متن اصلی ابلاغیه:

«تمامی ثبت سفارش‌ها و مجوزهای ورود معتبر که تاریخ اعتبار آنها در بازه زمانی مذکور منقضی می‌شوند، بصورت خودکار و بدون اخذ کارمزد، به مدت ۳ ماه تمدیدشده تلقی می‌شود.»

🧐 تحلیل ایران ایمپکس:

ثبت‌سفارش کالا (Order Registration) طبق ماده ۸ قانون مقررات صادرات و واردات، سند اصلی اجازه ورود کالا به کشور است. با توجه به ترافیک کاری پایان سال، این تمدید ۳ ماهه "بدون کارمزد"، یک مشوق عالی برای جلوگیری از هدررفت زمان در سامانه جامع تجارت است. ایران ایمپکس آماده است تا در صورت عدم بروزرسانی خودکار سیستم، پیگیری‌های لازم را در سازمان توسعه تجارت انجام دهد.


📦 بررسی بند ۳: گشایش برای ثبت‌سفارش‌های تعلیقی یا ابطالی

متن اصلی ابلاغیه:

«گمرک ایران مجاز است نسبت به ترخیص تمامی کالاهای دارای قبض انبار معتبر که ثبت‌سفارش آنها تعلیق یا ابطال شده است، اقدام نماید. واردات این کالاها مشمول قواعد ماده یک این تسهیلات هستند.»

🧐 تحلیل ایران ایمپکس:

این بند یک راهکار اضطراری برای کالاهای رسوب شده در بنادر است. طبق ماده ۱۱ آئین‌نامه اجرایی قانون مقررات صادرات و واردات، داشتن ثبت‌سفارش معتبر الزامی است، اما این ابلاغیه به عنوان یک "حکم حکومتی" و تسهیل‌گر، اجازه می‌دهد حتی با وجود ابطال ثبت‌سفارش، کالا با شرایط "عدم درخواست ارز" (بند ۱) ترخیص شود.


🚛 بررسی بند ۴: انتقال کالا به انبارها علیرغم اختلافات اسنادی

متن اصلی ابلاغیه:

«چنانچه اختلافاتی از قبیل سال ساخت، کشور سازنده، تعرفه و ارزش بین ثبت سفارش، اظهار و استنباط گمرک ایجاد شود، اجازه داده می شود صاحبان کالا بدون اصلاح و ویرایش ثبت سفارش نسبت به انتقال کالا به انبارهای تحت نظارت گمرک در اقصی نقاط کشور اقدام نماید.»

🧐 تحلیل ایران ایمپکس:

این بند به معنای تسهیل در ترانزیت داخلی و استفاده از انبارهای اختصاصی است. مطابق ماده ۲۷ قانون امور گمرکی، کالا می‌تواند تا تعیین تکلیف نهایی در انبار تحت نظارت بماند. متخصصان ایران ایمپکس معتقدند این اقدام مانع از پرداخت هزینه‌های گزاف انبارداری در بنادر ورودی پر ازدحام می‌شود.


📝 بررسی بند ۵: پذیرش مجوزهای کاغذی در زمان قطعی سامانه

متن اصلی ابلاغیه:

«در صورت قطعی سامانه‌ها و اختلال در انتقال داده‌ها... سازمان‌های صادرکننده مجوز، مکلفند مدارک و مجوزهای کاغذی با رعایت نکات امنیتی صادر نمایند.»

🧐 تحلیل ایران ایمپکس:

با توجه به ماده ۱۲ قانون امور گمرکی (پنجره واحد تجارت فرامرزی)، تمامی فرآیندها باید الکترونیکی باشد. اما این بند برای جلوگیری از توقف کالا در زمان اختلالات اینترنتی، اعتبار را به "کاغذ و مهر فیزیکی" بازگردانده است تا چرخ تجارت متوقف نشود.


🏦 بررسی بند ۶: تمدید سررسید ضمانت‌نامه‌ها تا ۱۴۰۵

متن اصلی ابلاغیه:

«گمرک مجاز به دریافت یا تمدید ضمانتنامه بانکی بابت حقوق ورودی و مالیات ارزش‌افزوده با سررسید تا پایان اردیبهشت ماه ۱۴۰۵ برای ترخیص کالا می‌باشد.»

🧐 تحلیل ایران ایمپکس:

این بند مستقیماً بر نقدینگی شرکت‌ها تأثیر می‌گذارد. حقوق ورودی (Import Duties) که طبق ماده ۱ قانون امور گمرکی وجوهی است که گمرک وصول می‌کند، اکنون با ضمانت‌نامه طولانی‌مدت (بیش از یک سال) قابل پرداخت است. ایران ایمپکس می‌تواند در تنظیم این ضمانت‌نامه‌ها طبق فرمت مورد تایید گمرک به شما مشاوره دهد.


🍎 بررسی بند ۷: ترخیص ۱۰۰ درصدی کالاهای اساسی و ۹۰ درصدی سایر کالاها

متن اصلی ابلاغیه:

«گمرک موظف است، کالاهای اساسی موجود در گمرکات را بدون دریافت کد ساتا... ترخیص صددرصدی نماید. برای سایر کالاهای حائز اولویت... ترخیص ۹۰ درصدی در این دوره بلامانع بوده و ترخیص ۱۰ درصد باقیمانده با اخذ تعهد یا ضمانت‌نامه امکان‌پذیر است.»

🧐 تحلیل ایران ایمپکس:

کالاهای اساسی (مانند گندم، ذرت، دارو) مشمول اولویت ۱ هستند. ترخیص ۹۰ درصدی برای سایر کالاها به معنای این است که بازرگان می‌تواند بخش اعظم کالای خود را به بازار عرضه کند و ۱۰ درصد را به عنوان وثیقه تا زمان ارائه کد ساتا نزد گمرک باقی بگذارد. ایران ایمپکس با تخصص در ترخیص کالاهای اولویت‌دار، این فرآیند را برای شما تسریع می‌کند.


🗓️ بررسی بند ۸: تساهل در سال ساخت کالا

متن اصلی ابلاغیه:

«گمرکات مجاز هستند نسبت به ترخیص کالاهایی که در ثبت سفارش به سال ساخت اشاره شده اما عمر ساخت کمتر از زمان مندرج در ثبت سفارش است، بدون نیاز به اصلاح ثبت سفارش اقدام نمایند.»

🧐 تحلیل ایران ایمپکس:

به طور معمول، اگر کالایی (مثلاً ماشین‌آلات) نوتر از آنچه در ثبت‌سفارش قید شده باشد، نیاز به ویرایش ثبت‌سفارش دارد. این بند بوروکراسی اصلاحات را حذف کرده است.


🚢 بررسی بند ۹: معافیت از قاعده تقدم ثبت‌سفارش بر بارنامه

متن اصلی ابلاغیه:

«تمامی کالاهایی که وارد گمرکات کشور شده و یا ۲ ماه بعد وارد خواهند شد از قاعده تقدم تاریخ ثبت سفارش به تاریخ حمل (بارنامه) معاف می‌باشند.»

🧐 تحلیل ایران ایمپکس:

این یکی از جنجالی‌ترین قواعد گمرکی است. طبق قانون، ابتدا باید ثبت‌سفارش انجام شود و سپس کالا بارگیری شود. اگر تاریخ بارنامه (Bill of Lading) قبل از ثبت‌سفارش باشد، کالا با جریمه و مشکل روبرو می‌شود. این بند، این محدودیت را برای بازه فعلی لغو کرده است. ایران ایمپکس این خبر را به عنوان بهترین فرصت برای واردات فوری تلقی می‌کند.


🧪 بررسی بند ۱۰: تمرکز آزمایشگاه‌ها و تجمیع نظارت‌ها

متن اصلی ابلاغیه:

«تمامی اقدامات بازرسی و آزمایشگاهی موازی کالاهای اساسی، دارو، تجهیزات پزشکی... متمرکز شده و توسط یک مرجع انجام گردیده و یا بر اساس نتایج آزمایشات انجام شده در مبدا واردات عمل گردد.»

🧐 تحلیل ایران ایمپکس:

موازی‌کاری سازمان استاندارد و سازمان غذا و دارو همیشه عامل تأخیر بوده است. استناد به نتایج آزمایشگاهی مبدأ (Origin Lab Results) گام بزرگی در جهت "تسهیل تجارت" است. ما در ایران ایمپکس با آزمایشگاه‌های همکار گمرک در ارتباط مستقیم هستیم تا کمترین زمان ممکن صرف این بخش شود.


🏷️ بررسی بند ۱۱: عدم توقف ترخیص به دلیل اختلافات فنی

متن اصلی ابلاغیه:

«در بازه زمانی مذکور ؛ اختلافات مربوط به سال ساخت، کشور سازنده، طبقه‌بندی تعرفه (HS Code) یا ارزش (TSC) بین ثبت سفارش و اظهار، مانع ترخیص نیست، مشروط به اینکه کالا ممنوع یا قاچاق نباشد.»

🧐 تحلیل ایران ایمپکس:

این بند به "اختلافات ناشی از استنباط گمرک" اشاره دارد. HS Code یا کد سیستم هماهنگ‌شده جهانی، تعیین‌کننده میزان حقوق ورودی است. طبق ماده ۱۰۸ قانون امور گمرکی، اگر اختلاف تعرفه منجر به کسر دریافتی دولت شود، جریمه تعلق می‌گیرد؛ اما طبق این اطلاعیه، این اختلافات دیگر "مانع خروج کالا" نیستند. یعنی کالا ترخیص می‌شود و پرونده مالی آن بعداً در "کسر دریافتی" یا "کمیسیون‌ها" بررسی می‌شود.


💡 مفاهیم کلیدی و کدهای تعرفه (HS Codes) در این ابلاغیه

  • HS Code چیست؟ یک سیستم کدگذاری بین‌المللی کالا است که در ایران ۸ رقمی است. به عنوان مثال، کد مربوط به خودروهای سواری با حجم موتور مشخص در فصل ۸۷ قرار می‌گیرد.

  • پته عبور: سندی است که برای کالاهای غیرتجاری یا موارد خاص صادر می‌شود. در بند ۱ برای خودروهای CBU، عدم صدور پته به معنای توقف موقت سند مالکیت تا تسویه ارزی است.

  • ماده ۱ تسهیلات: اشاره به ترخیص با تعهد عدم درخواست ارز دارد که مبنای بسیاری از بندهای دیگر است.

🌟 چرا باید در این دوره از مشاوران "ایران ایمپکس" کمک بگیرید؟

اجرای این ۱۱ بند نیازمند تسلط بر فنون مذاکره با ارزیابان و کارشناسان گمرکی است. ایران ایمپکس با اشراف کامل بر این مصوبات، آمادگی دارد تا:

۱. تعهدات عدم درخواست ارز را مطابق با آخرین متون قانونی برای شما تنظیم کند.

۲. با استفاده از بند ۱۱، کالاهای دارای اختلاف تعرفه و ارزش را بدون وقفه ترخیص نماید.

۳. ضمانت‌نامه‌های بانکی شما را تا سقف زمانی اردیبهشت ۱۴۰۵ تمدید یا صادر کند.

برای کسب اطلاعات بیشتر و شروع فرآیند ترخیص با این تسهیلات ویژه، همین حالا به وب‌سایت ایران ایمپکس مراجعه کنید.


کلمات کلیدی: ترخیص کالا، گمرک ایران، بخشنامه گمرکی، ایران ایمپکس، کد ساتا، ثبت سفارش کالا، واردات خودرو، کالای اساسی، تعرفه گمرکی، HS Code، حقوق ورودی، قانون امور گمرکی، ترخیص ۹۰ درصدی.

باکس دانلود

مستندات مربوط به اطلاعیه شماره ۹ گمرک ایران ، واکاوی تخصصی ۱۱ فرمان گمرک
شماره سند: 1
تاریخ سند: 1404/12/14
مرجع تصویب: گمرک جمهوری اسلامی ایران
طبقه بندی: بخشنامه
رویه های تاثیر پذیر: ثبت سفارش, ترخیص