نجات خط تولید با ترخیص درصدی: افزودن «جک صندلی» (کد تعرفه ۸۴۲۵۴۹۰۰) به فهرست گمرک
در یک نمونه موفق از پیگیری بخش خصوصی و پاسخگویی دولت برای رفع موانع تولید، گمرک جمهوری اسلامی ایران با صدور بخشنامه‌ای جدید، «جک صندلی» به عنوان یکی از قطعات کلیدی در صنعت مبلمان اداری را به فهرست کالاهای مشمول تسهیلات ترخیص ۹۰ درصدی افزود. این تصمیم که در پاسخ به درخواست مستقیم یکی از بزرگترین تولیدکنندگان مبلمان کشور، شرکت نیلپر، اتخاذ شده، راهکاری موثر برای مقابله با مشکل “رسوب کالا” در گمرکات و جلوگیری از توقف خطوط تولید است.
این مقاله که توسط تیم کارشناسی ایران ایمپکس تهیه شده، به بررسی این فرآیند، از طرح مشکل توسط بخش خصوصی تا ابلاغ راهکار توسط دولت، می‌پردازد و جزئیات این تسهیلات مهم گمرکی را تشریح می‌کند.
# ریشه مشکل: چگونه رسوب کالا خط تولید را تهدید می‌کند؟
داستان این تغییر مهم در مقررات، از نامه درخواست شرکت تولیدی بازرگانی نیلپر آغاز شد. این شرکت در نامه خود به وزارت صمت، مشکلات جدی خود را که بسیاری از تولیدکنندگان ایرانی با آن دست به گریبان هستند، به روشنی بیان کرد:
- طولانی بودن زمان‌بندی در صف تخصیص ارز
- محدودیت‌های مختلف سیستمی و فرآیندهای اخذ مجوزات
این دو عامل دست به دست هم داده و موجب “رسوب کالاهای وارداتی این شرکت در گمرک” شده بود. نتیجه این انباشت کالا، چالشی بزرگ برای بزرگترین بخش هر واحد تولیدی است: “خط تولید این شرکت را با مشکلات جدی مواجه نموده” بود. این وضعیت، زنگ خطری جدی برای کاهش تولید و حتی توقف آن به شمار می‌رفت.
# راه حل: افزوده شدن جک صندلی به فهرست ترخیص درصدی
در پاسخ به این چالش، شرکت نیلپر درخواست کرد تا قطعات وارداتی مورد نیازش در فهرست کالاهای مشمول ترخیص ۹۰ درصدی قرار گیرند. این درخواست پس از طی کردن مسیر اداری در دفاتر تخصصی وزارت صمت، نهایتاً به نتیجه رسید.
بر اساس بخشنامه شماره ۵۷۲۸۰۴۵ مورخ ۱۴۰۴/۰۵/۰۷ که از سوی دفتر مقررات صادرات و واردات به گمرک ابلاغ شد، کد تعرفه زیر به فهرست کالاهای مشمول ترخیص درصدی اضافه گردید:
- کد تعرفه:
84254900 - شرح کالا: صرفاً برای جک صندلی
این دستورالعمل تا زمان اعتبار داشتن مصوبه کلی ترخیص درصدی از سوی مراجع ذی‌صلاح، معتبر خواهد بود.
# سرنوشت سایر قطعات درخواستی چه شد؟
نکته قابل توجه در این فرآیند، بررسی دقیق درخواست‌ها توسط دفاتر تخصصی است. شرکت نیلپر در نامه اولیه خود، علاوه بر جک صندلی، درخواست ترخیص درصدی برای دو قطعه دیگر را نیز مطرح کرده بود:
- پنج پر صندلی با کد تعرفه
94019990 - قطعات پلاستیکی با کد تعرفه
39263000
این درخواست‌ها برای بررسی به دفاتر تخصصی مربوطه، از جمله دفتر صنایع خودرو و دفتر صنایع شیمیایی و پلیمری، ارجاع داده شد. اما بخشنامه نهایی صادر شده، فعلاً فقط شامل جک صندلی با کد تعرفه ۸۴۲۵۴۹۰۰ می‌شود.
این موضوع نشان می‌دهد که فرآیند دریافت تسهیلات برای هر کالا به صورت جداگانه و پس از بررسی‌های کارشناسی صورت می‌گیرد. پیگیری مستمر و ارائه مستندات دقیق برای هر درخواست، شانس موفقیت را افزایش می‌دهد. کسب‌وکارهایی که با این چالش‌ها روبرو هستند، می‌توانند از تجربه و تخصص شرکت ایران ایمپکس برای پیگیری درخواست‌های خود در نهادهای دولتی و به نتیجه رساندن آن‌ها استفاده کنند.
# ترخیص درصدی چیست و چگونه به تولید کمک می‌کند؟
تسهیلات “ترخیص درصدی” یک راهکار گمرکی است که به واردکننده اجازه می‌دهد با ارائه ضمانت‌نامه یا تعهد، بخش عمده‌ای از کالای خود (در این موارد ۹۰ درصد) را پیش از تکمیل نهایی تمام فرآیندهای مالی و اخذ مجوزات، از گمرک خارج کند. این روش به طور مستقیم مشکل “رسوب کالا” را که شرکت نیلپر با آن مواجه بود، هدف قرار می‌دهد و به شکل زیر به تولید کمک می‌کند:
- آزادسازی سریع مواد اولیه: قطعات و مواد اولیه به سرعت از گمرک خارج شده و به خط تولید می‌رسند.
- بهبود مدیریت نقدینگی: نیاز به پرداخت یکباره کل حقوق و عوارض گمرکی برطرف شده و فشار مالی از روی دوش تولیدکننده برداشته می‌شود.
- کاهش هزینه‌های انبارداری: جلوگیری از توقف طولانی‌مدت کالا در انبار گمرک، هزینه‌های اضافی را حذف می‌کند.
کلام آخر
تصمیم اخیر دولت در افزودن “جک صندلی” به فهرست ترخیص درصدی، نمونه‌ای موفق از تعامل سازنده بخش خصوصی و دولت برای رفع موانع تولید است. این اقدام نشان می‌دهد که با پیگیری دقیق و ارائه مستندات شفاف، می‌توان بر چالش‌های بروکراسی غلبه کرد و راه را برای استمرار تولید هموار ساخت.
اگر واحد تولیدی شما نیز با مشکلات مشابهی نظیر رسوب کالا در گمرک به دلیل صف تخصیص ارز یا موانع دیگر دست و پنجه نرم می‌کند، تسهیلات گمرکی مانند ترخیص درصدی می‌تواند راهگشای کسب‌وکار شما باشد. برای بررسی شرایط و استفاده از این تسهیلات، با کارشناسان متخصص ایران ایمپکس تماس حاصل فرمایید.