مقالات

بخشنامه موضوع ابلاغ سهمیه مقداری واردات حبوبات و گندم از اتحادیه اوراسیا

📑فهرست مطالب این مقاله۵ بخش

واردات گندم و حبوبات با تعرفه صفر از اوراسیا: تحلیل کامل بخشنامه جدید گمرک و لیست شرکت‌های مجاز

در تاریخ ۲۲ مهرماه ۱۴۰۴، گمرک جمهوری اسلامی ایران با صدور بخشنامه بسیار مهمی به شماره ۱۴۰۴/۱۰۴۶۱۲۳، دستورالعمل اجرایی مربوط به واردات سهمیه‌ای گندم و حبوبات از کشورهای عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا (EAEU) را ابلاغ کرد. این بخشنامه که در راستای موافقت‌نامه تجارت ترجیحی ایران و اوراسیا صادر شده، فرصتی طلایی برای شرکت‌های منتخب فراهم می‌آورد تا این کالاهای اساسی را با تعرفه صفر درصد وارد کشور کنند. این مقاله به صورت جامع به تحلیل بندهای این بخشنامه، تشریح الزامات فنی و گمرکی، و معرفی شرکت‌های مجاز می‌پردازد و راهکارهای عملیاتی برای بهره‌برداری از این فرصت را با کمک متخصصان ایران ایمپکس روشن می‌سازد.


## جزئیات کلیدی بخشنامه: سهمیه‌بندی و تعرفه ترجیحی برای کالاهای اساسی

این بخشنامه که به امضای آقای علی اکبر شامانی، معاون امور گمرکی گمرک ایران رسیده است، تکلیف دو گروه کالایی استراتژیک را مشخص می‌کند: حبوبات و گندم.

۱. حبوبات: فرصتی برای ۱۷ شرکت منتخب

بر اساس این دستورالعمل، فهرستی از شرکت‌های مجاز (پیوست بخشنامه) می‌توانند انواع مشخصی از حبوبات را تا سقف سهمیه مقداری تعیین‌شده برای هر شرکت، با ماخذ حقوق گمرکی و سود بازرگانی صفر درصد وارد نمایند.

  • کالاهای مشمول طرح:
    • لپه: با کد تعرفه ۰۷۱۳۲۰۱۰
    • نخود رسمی: با کد تعرفه ۰۷۱۳۲۰۳۰
    • نخود رسمی رنگی: با کد تعرفه ۰۷۱۳۲۰۴۰
    • نخود رسمی سایر: با کد تعرفه ۰۷۱۳۲۰۹۰
    • لوبیا رسمی (لوبیا سفید): با کد تعرفه ۰۷۱۳۳۳

نکته مهم: در صورتی که واردات یک شرکت از سهمیه تعیین‌شده فراتر رود، مازاد آن مشمول تعرفه عادی قبل از اجرای موافقت‌نامه (تعرفه MFN) خواهد شد. این امر اهمیت مدیریت دقیق سهمیه را دوچندان می‌کند، کاری که کارشناسان ایران ایمپکس می‌توانند در آن شما را یاری دهند.

۲. گندم: واردات انحصاری توسط شرکت بازرگانی دولتی ایران

برای واردات گندم با کد تعرفه ۱۰۰۱۹۹، شرکت مادر تخصصی بازرگانی دولتی ایران (GTC) به عنوان تنها متقاضی رسمی برای استفاده از سهمیه مقداری تعرفه‌ای معرفی شده است.

  • سقف سهمیه: این شرکت مجاز است تا سقف سه میلیون تن گندم را با تعرفه صفر درصد وارد و ترخیص نماید.
  • توزیع سهمیه بین کشورها: این سهمیه بین کشورهای عضو اوراسیا به شرح زیر تقسیم شده است:
    • روسیه: ۲,۲۵۰,۰۰۰ تن
    • قزاقستان: ۷۰۰,۰۰۰ تن
    • بلاروس: ۵۰,۰۰۰ تن
    • ارمنستان و قرقیزستان: فاقد سهمیه

## الزامات اجرایی و تشریفات گمرکی: نکات کلیدی برای ترخیص موفق

بهره‌مندی از تعرفه صفر درصد صرفاً با بودن نام در لیست ممکن نیست و نیازمند رعایت دقیق ضوابط اجرایی موافقت‌نامه است:

  • گواهی مبدأ (Form CT-3): گمرکات اجرایی موظف شده‌اند تا اصالت و اعتبار گواهی مبدأ مدل CT-3 را به دقت بررسی کنند. این گواهی سند اثبات‌کننده تولید کالا در یکی از کشورهای عضو اتحادیه اوراسیا است و شرط لازم برای اعمال تعرفه ترجیحی است.
  • شرط حمل مستقیم (Direct Shipment): کالا باید مستقیماً از کشور عضو اوراسیا به ایران حمل شود. رعایت این شرط برای جلوگیری از هرگونه سوءاستفاده و حصول اطمینان از اصالت کالا ضروری است.
  • سازوکار کنترل سهمیه: تا زمان هوشمندسازی کامل سیستم، کنترل سقف سهمیه به صورت متمرکز توسط دفتر واردات گمرک ایران انجام می‌شود. شرکت‌ها باید درخواست خود را به این دفتر ارائه دهند تا پس از ثبت در سیستم EPL، سهمیه مجاز به گمرک مربوطه ابلاغ گردد.

پیچیدگی این مراحل، از تهیه اسناد معتبر گرفته تا پیگیری امور در دفاتر ستادی گمرک، اهمیت همکاری با یک شریک تجاری معتبر مانند ایران ایمپکس را که به تمامی این فرآیندها مسلط است، برجسته می‌سازد.


## رمزگشایی از اصطلاحات تخصصی بخشنامه

برای درک بهتر این دستورالعمل، آشنایی با برخی اصطلاحات کلیدی ضروری است:

  • HS Code (کد تعرفه): یک سیستم استاندارد بین‌المللی برای طبقه‌بندی محصولات تجاری است. کدهای ذکر شده در این بخشنامه به فصل ۰۷ (سبزیجات خوراکی و برخی ریشه‌ها و غده‌ها) و فصل ۱۰ (غلات) کتاب مقررات صادرات و واردات تعلق دارند.
  • MFN (Most-Favoured-Nation): به معنای “دولت کامله‌الوداد”، یک اصل بنیادین در تجارت جهانی است که بر اساس آن، تعرفه واردات یک کالا از یک کشور نباید از تعرفه همان کالا از دیگر کشورها (که عضو پیمان ترجیحی نیستند) بیشتر باشد. در اینجا، MFN به تعرفه استاندارد و غیرترجیحی اشاره دارد.
  • EPL (Electronic Packing List): فهرست عدل‌بندی الکترونیکی که بخشی از سامانه جامع امور گمرکی (پنجره واحد) است و جزئیات کالا در آن ثبت می‌شود.

## لیست شرکت‌های مجاز واردات حبوبات: یک مزیت رقابتی

بر اساس اسناد پیوست، ۱۷ شرکت خصوصی برای استفاده از سهمیه واردات حبوبات انتخاب شده‌اند. مجموع تناژ در نظر گرفته شده برای انواع نخود و لپه ۲۵,۰۰۰ تن و برای لوبیا ۳,۰۰۰ تن است. قرار گرفتن در این لیست یک مزیت رقابتی بزرگ است، اما چالش اصلی، اجرای فرآیند واردات و ترخیص به صورت بهینه و استفاده کامل از سهمیه در زمان مقرر است.

ایران ایمپکس با ارائه خدمات تخصصی در زمینه‌های زیر، می‌تواند شریک استراتژیک این شرکت‌ها و سایر فعالان این حوزه باشد:

  • مشاوره در خصوص تأمین اسناد: به‌ویژه دریافت و اعتبارسنجی گواهی مبدأ CT-3.
  • مدیریت حمل و نقل بین‌المللی: اطمینان از رعایت شرط حمل مستقیم.
  • انجام تشریفات گمرکی: پیگیری امور در دفتر واردات و گمرکات اجرایی برای تخصیص و ترخیص سهمیه.
  • مشاوره بازرگانی: کمک به شرکت‌ها برای یافتن بهترین تأمین‌کنندگان در کشورهای عضو اوراسیا.

این بخشنامه، دروازه‌ای جدید برای تجارت با اوراسیا و تأمین امنیت غذایی کشور است. برای عبور موفق از این دروازه، با متخصصان ما در ایران ایمپکس تماس بگیرید.

اشتراک‌گذاری این راهنما:
سجاد ایزدی - کارشناس ارشد امور گمرکی و بازرگانی

سجاد ایزدی

کارشناس امور گمرکی و مشاور بازرگانی گروه ایران ایمپکس

مشاور تخصصی واردات ماشین‌آلات و خطوط تولید، ترخیص کالا از کلیه گمرکات اجرایی کشور، رفع تعهدات ارزی و پیگیری پرونده‌های اختلافی در کمیسیون‌های گمرک ایران.