این بخشنامه رسمی توسط گمرک جمهوری اسلامی ایران (دفتر واردات) ابلاغ گردیده و اجرای آن در تمامی دوایر گمرکی کشور لازم‌الاجرا می‌باشد. بازرگانان و ترخیص‌کاران محترم جهت تسریع در تشریفات گمرکی، جلوگیری از رسوب کالا و پرداخت حقوق ورودی قانونی، مفاد ذیل را مد نظر قرار دهند.
🌾 ابلاغ مصوبه جدید واردات گندم دامی: خروج تعرفه 10011910 از گروه 4 و قرارگیری در اولویت 21 ارزی
در پی نوسانات بازار جهانی غلات و لزوم پایداری زنجیره تأمین پروتئین کشور، دفتر واردات گمرک جمهوری اسلامی ایران طی بخشنامه شماره 1405/1029714 مورخ 1405/07/20، تصویب‌نامه شماره 56311/ت 65863 هـ مورخ 1405/05/31 هیئت محترم وزیران را به تمامی گمرکات اجرایی ابلاغ کرد. بر اساس این تصمیم راهبردی، گندم دامی با کد تعرفه 10011910 از محدودیت‌های شدید گروه 4 کالایی خارج شده و با قرار گرفتن در اولویت ارزی 21، امکان ورود و ترخیص قانونی پیدا کرده است.
این تحول تجاری به منزله چراغ سبز دولت به واردکنندگان نهاده‌های دام و طیور جهت جبران کسری غلات خوراکی و کنترل بهای تمام‌شده محصولات پروتئینی محسوب می‌شود. کارشناسان و ترخیص‌کاران حرفه‌ای در ایران ایمپکس در ادامه ابعاد فنی، مقرراتی و عملیاتی این بخشنامه مهم را بررسی می‌کنند.
📋 مشخصات و شناسنامه بخشنامه گمرکی
| بند اطلاعاتی | شرح مشخصات مقرراتی |
| :— | :— |
| شماره بخشنامه گمرک | 1405/1029714 |
| تاریخ ابلاغ گمرک | 1405/07/20 |
| مرجع ابلاغ‌کننده | گمرک جمهوری اسلامی ایران (دفتر واردات) |
| شماره مصوبه هیئت وزیران | 56311 / ت 65863 هـ مورخ 1405/05/31 |
| مرجع پیشنهاددهنده | وزارت جهاد کشاورزی (نامه شماره 020/560907) |
| کد تعرفه گمرکی (HS Code) | 10011910 (گندم دامی) |
| تغییر وضعیت ردیف کالایی | خروج از گروه 4 و ورود به اولویت ارزی 21 |
| سقف وزنی مجاز | 500 هزار تن تا پایان سال 1405 |
🔍 تحلیل علت تغییر وضعیت و زمینه تصویب مصوبه
پیشنهاد اولیه این مصوبه توسط وزیر جهاد کشاورزی در تیرماه 1405 به معاون اول رئیس‌جمهور ارائه شد. بازار جهانی غلات به ویژه ذرت در ماه‌های اخیر به دلیل عدم تقارن با تقویم برداشت در نیمکره‌های مختلف، چالش‌های ژئوپلیتیکی و هزینه‌های فزاینده حمل دریایی، با افزایش بی‌سابقه قیمت مواجه بوده است.
به منظور جلوگیری از اختلال در خطوط پرورش دام و طیور و ممانعت از ایجاد کمبود در بازار گوشت، مرغ و تخم‌مرغ، وزارت جهاد کشاورزی واردات گندم دامی را به عنوان نهاده جایگزین ذرت و جو پیشنهاد داد. هیئت وزیران نیز با اتکا به اصل 138 قانون اساسی، مجوز واردات این نهاده را تا سقف نیم میلیون تن با شروط مشخص مالی و نظارتی صادر نمود.
⚙️ شروط و الزامات کلیدی برای واردکنندگان و فعالان اقتصادی
مصوبه ابلاغی دارای قیود و الزامات حقوقی حساسی است که واردکنندگان و حق‌العمل‌کاران باید مدنظر داشته باشند:
1. رعایت سقف واردات و بازه زمانی
مجوز ثبت سفارش و ترخیص تا سقف 500 هزار تن و منحصراً تا پایان سال 1405 معتبر خواهد بود. ورود محموله‌ها پس از مهلت قانونی یا فراتر از تناژ تعیین‌شده نیازمند تمدید مصوبه توسط هیئت دولت خواهد بود.
2. تأمین ارز در چارچوب سقف اعتباری وزارت جهاد کشاورزی
تخصیص ارز برای این ردیف تعرفه از محل منابع ارزی تحت مدیریت وزارت جهاد کشاورزی صورت می‌پذیرد. همچنین طبق متن صریح مصوبه، ایجاد هرگونه تعهد، بدهی یا بار مالی مازاد بر بودجه برای دولت ممنوع اعلام گردیده و مسئولیت اجرایی آن مستقیماً بر عهده وزارت جهاد کشاورزی است.
3. اولویت ارزی 21 و تأثیر آن بر تخصیص
انتقال از گروه 4 (کالاهای لوکس یا دارای منع واردات) به اولویت 21 ارزی، امکان تخصیص ارز تجاری و بانکی را از طریق سامانه نیما / مرکز مبادله طلا و ارز مهیا می‌سازد و مسیر تخصیص ارز در سامانه جامع تجارت را هموار می‌کند.
📑 راهنمای گام‌به‌گام ترخیص گندم دامی از گمرکات اجرایی
واردات و ترخیص نهاده‌های دامی مشمول نظارت‌های دقیق کیفی و بهداشتی است. تجار و حق‌العمل‌کاران برای جلوگیری از بروز دموراژ و تسریع در خروج کالا باید فرآیندهای زیر را به دقت دنبال نمایند:
- اخذ سهمیه و مجوز فنی وزارت جهاد کشاورزی: ورود به سامانه جامع تجارت و ثبت پیش‌فاکتور با هماهنگی معاونت توسعه بازرگانی وزارت جهاد.
- بررسی کد تعرفه 10011910: تطبیق دقیق اسناد حمل (سیاهه تجاری، بارنامه و آنالیز آزمایشگاهی) با ویژگی‌های استاندارد گندم دامی جهت جلوگیری از شائبه واردات گندم خوراکی انسانی.
- مجوزهای بهداشتی و قرنطینه‌ای: اخذ مجوز رسمی از سازمان دامپزشکی کشور و سازمان حفظ نباتات مستقر در گمرک ورودی، نمونه‌برداری آزمایشگاهی و تایید سلامت محموله از حیث قارچ، سموم و آفات نباتی.
- تخصیص و تأمین ارز از طریق بانک عامل: دریافت کد ساتا (کد منشأ ارز) جهت اظهار در سامانه گمرکی (EPL).
- اظهار و ترخیص کلا: ارائه اسناد به گمرک اجرایی، پرداخت حقوق ورودی و هزینه‌های بندری، و در نهایت بارگیری و حمل به مقصد انبارهای استاندارد یا سامانه‌های رسمی توزیع نهاده‌ها.
برای تسریع در تکمیل تشریفات گمرکی، محاسبه دقیق هزینه‌های تمام‌شده و بهره‌گیری از مشاوره‌های تخصصی مقرراتی، می‌توانید با کارشناسان ایران ایمپکس در ارتباط باشید.
💡 نتیجه‌گیری و افق بازار غلات دامی
تصمیم راهبردی دولت در ابلاغ مصوبه خروج گندم دامی از گروه 4، اقدامی هوشمندانه برای شکستن انحصار برخی نهاده‌ها، ایجاد تنوع در جیره غذایی صنعت دام و طیور و کنترل تورم بخش کشاورزی به شمار می‌رود. برای شرکت‌های واردکننده، سرعت عمل در ثبت سفارش پیش از تکمیل سقف 500 هزار تنی و اشراف کامل بر مقررات تخصیص ارز اولویت 21، برگ برنده ورود موفق به این بازار خواهد بود.