این بخشنامه رسمی توسط گمرک جمهوری اسلامی ایران (مرکز واردات و امور مناطق آزاد و ویژه) ابلاغ گردیده و اجرای آن در تمامی دوایر گمرکی کشور لازمالاجرا میباشد. بازرگانان و ترخیصکاران محترم جهت تسریع در تشریفات گمرکی، جلوگیری از رسوب کالا و پرداخت حقوق ورودی قانونی، مفاد ذیل را مد نظر قرار دهند.
🚗 تحلیل ممنوعیت ترخیص 258 ردیف ثبت سفارش خودرو؛ شوک قضایی به بازار واردات
در یکی از جدیترین اقدامات نظارتی و قضایی سالهای اخیر، گمرک جمهوری اسلامی ایران طی بخشنامه شماره 174/97/612204، دستور توقف کامل عملیات گمرکی برای فهرستی بلندبالا از خودروهای وارداتی را صادر کرد. این بخشنامه که بر اساس دستور مستقیم دادسرای عمومی و انقلاب تهران تنظیم شده است، مستقیماً به موضوع “ثبت سفارشهای غیرقانونی و متخلف” میپردازد.
تیم تحلیلی ایران ایمپکس در این مقاله به بررسی ابعاد حقوقی، فنی و لیست شرکتهای درگیر در این پرونده بزرگ میپردازد.
⚖️ ابعاد حقوقی بخشنامه: دستور بازپرس دادسرای کارکنان دولت
این بخشنامه پیرو نامه شماره 1397168001263572 بازپرس شعبه پنجم دادسرای ناحیه 28 تهران صادر شده است. نکته حائز اهمیت اینجاست که مقام قضایی نهتنها جلوی ترخیص خودرو را گرفته، بلکه سه قفل سیستمی و فیزیکی بر این محمولهها زده است:
-
ممنوعیت ترخیص: کالا اجازه خروج از درب خروج گمرک را ندارد.
-
ممنوعیت ابطال اظهارنامه: صاحب کالا حق ندارد برای فرار از مسئولیت، اظهارنامه خود را مسترد کند.
-
ممنوعیت اعاده به خارج: امکان بازگرداندن کالا به کشور مبدأ (مرجوع کردن) جهت رفع تعهدات ارزی یا قضایی وجود ندارد.
در واقع، این خودروها اکنون به عنوان “آلات جرم” یا اموال توقیف شده در اختیار مراجع قضایی و گمرک هستند. متخصصان ایران ایمپکس معتقدند این سختگیری نشاندهنده ابعاد گسترده فساد در سیستم ثبت سفارش سالهای 95 و 96 است.
🔍 تحلیل کدهای تعرفه و ردیفهای متخلف
اگرچه در متن بخشنامه مستقیماً به اعداد 8 رقمی جداول تعرفه اشاره نشده، اما موضوع بر روی کدهای ردیف 8703 (خودروهای سواری و سایر وسایل نقلیه موتوری که برای حمل اشخاص طراحی شدهاند) متمرکز است.
به طور خاص خودروهای با حجم موتور 2000 تا 2500 سیسی (کد تعرفه 870323) و بالای 2500 سیسی (کد تعرفه 870324) که در آن بازه زمانی با محدودیتهای ثبت سفارش مواجه بودند، هسته اصلی این تخلفات را تشکیل میدهند. عدم تأیید اصالت ثبت سفارش به معنای این است که این کالاها “کالای مجاز” تلقی نشده و واردات آنها میتواند مصداق قاچاق سازمانیافته موضوع قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز باشد.
🏢 لیست شرکتهای شاخص در فهرست 258 ردیفی
در جداول پیوست این بخشنامه، نامهای بزرگی به چشم میخورد که بررسی وضعیت آنها برای بازرگانان ضروری است. برخی از این شرکتها و افراد عبارتند از:
-
شرکتهای نمایندگی: ایرتویا، آسان موتور، پرشیا خودرو، نگین خودرو (کوشا خودرو).
-
شرکتهای بازرگانی: الماس تجارت طبرستان، آرتا تجارت کوشا، پندار خودرو رایکا، ساینا آرشام اروند.
-
نهادها: حتی نام دانشگاه علوم پزشکی استان فارس نیز در این لیست به چشم میخورد که نشاندهنده گستردگی استفاده از ثبت سفارشهای غیرمجاز است.
اگر شما نیز درگیر پروندههای مشابه یا ثبت سفارشهای مشکوک هستید، مشاوران حقوقی ایران ایمپکس آماده ارائه خدمات در خصوص ترخیص کالا و رفع تعهدات ارزی هستند.
🛠️ دستورالعمل اجرایی برای گمرکات کشور
مدیرکل مرکز واردات گمرک، علی معقولی، تأکید کرده است که مسئولیت اجرای این بخشنامه مستقیماً بر عهده بالاترین مقام اجرایی هر گمرک است. گمرکات موظفند ظرف 5 روز پاسخ استعلامات دادسرا را در خصوص موارد زیر ارسال کنند:
-
آیا خودروها اظهار شدهاند؟
-
آیا پروانه گمرکی (سبز گمرکی) صادر شده است؟
-
آیا خودروها از گمرک خارج شدهاند یا خیر؟
در صورتی که خودرویی پیش از این ابلاغیه ترخیص شده باشد، گمرک موظف است بر اساس بخشنامههای مرکز مبارزه با جرایم سازمانیافته، نسبت به ردیابی و توقیف ثانویه اقدام کند.
💡 نتیجهگیری و پیشنهاد برای بازرگانان
وضعیت 258 ردیف ثبت سفارش مذکور نشان داد که شفافیت در اسناد وارداتی، خط قرمز جدید حاکمیت است. برای جلوگیری از توقف کالا در بنادر و گمرکات، حتماً قبل از هرگونه اقدام به خرید یا واردات، از اصالت ثبت سفارش و سلامت فرآیندهای اداری خود اطمینان حاصل کنید.
مرجع تخصصی ایران ایمپکس با سالها تجربه در امر ترخیص کالا و نظارت بر تغییرات قوانین گمرکی، همراه شماست تا از بروز خسارات مالی و قضایی جلوگیری شود. برای کسب اطلاعات بیشتر و دریافت مشاوره تخصصی در زمینه کدهای تعرفه (HS Code) و قوانین جدید واردات، با ایران ایمپکس در تماس باشید.