این بخشنامه رسمی توسط گمرک جمهوری اسلامی ایران ابلاغ گردیده و اجرای آن در تمامی دوایر گمرکی کشور لازمالاجرا میباشد. بازرگانان و ترخیصکاران محترم جهت تسریع در تشریفات گمرکی، جلوگیری از رسوب کالا و پرداخت حقوق ورودی قانونی، مفاد ذیل را مد نظر قرار دهند.
🛠️ تحلیل تخصصی معافیت گمرکی اجزاء و قطعات خطوط تولید؛ از ماده 119 تا تسهیلات جدید
در دنیای تجارت بینالملل و ترخیص کالا، هزینههای مربوط به حقوق ورودی ماشینآلات میتواند تعیینکننده بقای یک واحد تولیدی باشد. بخشنامه شماره 98/1249329 گمرک جمهوری اسلامی ایران، یکی از نقاط عطف در بازنگری قوانین سختگیرانهای است که مسیر واردات تجهیزات را برای صنعتگران هموار میکند. تیم تخصصی ایران ایمپکس در این مقاله به کالبدشکافی این بخشنامه و تاثیر آن بر روند ترخیص کالا میپردازد.
⚖️ بررسی حقوقی بند (غ) ماده 119 قانون امور گمرکی
قانونگذار در بند (غ) ماده 119 قانون امور گمرکی، تسهیلات ویژهای را برای تولیدکنندگان در نظر گرفته است. طبق این ماده، واردات ماشینآلات خط تولید که به تشخیص وزارت صمت فاقد تولید مشابه داخلی باشند، از پرداخت حقوق ورودی معاف هستند.
اما چالش اصلی که در بخشنامه اخیر مطرح شده، مربوط به “اجزاء و قطعات” این ماشینآلات است. پیش از این، طبق تفاهمنامههای سال 93 و 94، اگر خط تولید راهاندازی میشد، دیگر قطعات یدکی و اجزای مورد نیاز مشمول معافیت نمیشدند و بازرگان مجبور بود با مأخذ تعرفه کامل (غالباً ذیل فصل 84 و 85) کالا را ترخیص کند. ایران ایمپکس با تکیه بر تجربه خود در پروندههای مشابه، همواره بر این نکته تاکید دارد که تفکیک بین “قبل از بهرهبرداری” و “بعد از بهرهبرداری” برای قطعات استراتژیک، مانعی بزرگ در مسیر تولید ملی است.
🛑 تضاد عملکردی صمت و گمرک؛ گره کجاست؟
مشکل اصلی که جناب آقای ارونقی در این بخشنامه به آن اشاره کردهاند، عدم پذیرش مجوزهای صادره از سوی سازمانهای صمت استانی توسط گمرکات اجرایی است.
-
دیدگاه صمت: معافیت باید شامل قطعاتی که برای تداوم تولید حیاتی هستند نیز بشود.
-
دیدگاه گمرک (بر اساس بخشنامههای قدیمی): پس از نصب و راه اندازی، هر قطعهای به عنوان کالای مجزا دیده شده و باید حقوق ورودی آن بر اساس تعرفه همان کالا پرداخت شود.
این اختلاف نظر باعث شده است که بسیاری از واحدهای صنعتی نتوانند از حق قانونی خود برای استرداد حقوق ورودی استفاده کنند. کارشناسان ایران ایمپکس معتقدند این بازنگری میتواند میلیاردها تومان نقدینگی را به چرخهی تولید بازگرداند.
🏗️ نقش حیاتی HS Code در معافیتهای تولیدی
در متن بخشنامه بر ردیف تعرفههای مذکور در کتاب مقررات صادرات و واردات تاکید شده است. به طور معمول، ماشینآلات تحت سرفصلهای فصل 84 (مانند راکتورها، بویلرها و ابزارهای مکانیکی) و فصل 85 (تجهیزات الکتریکی) قرار میگیرند.
هنگامی که یک قطعه تحت عنوان “اجزاء و قطعات” وارد میشود، اگر ذیل کد تعرفه اصلی دستگاه (به شرط رعایت قواعد تفسیری سیستم هماهنگ شده) طبقهبندی نشود، نرخ تعرفه آن افزایش مییابد. درخواست بازنگری در این بخشنامه به معنای آن است که حتی پس از بهرهبرداری، اگر قطعهای برای تکمیل یا بازسازی خط تولید (بند غ ماده 119) وارد شود، نباید با سختگیریهای تعرفهای روبرو گردد.
🚀 چرا مشاوره با ایران ایمپکس در این حوزه ضروری است؟
پیچیدگیهای مربوط به “تشریفات گمرکی” و “اثبات عدم تولید داخل” فرآیندی زمانبر است. مجموعه ایران ایمپکس با تسلط بر آخرین بخشنامههای معاونت فنی گمرک و آراء معاونت حقوقی ریاست جمهوری، شما را در مراحل زیر یاری میدهد:
-
اخذ معافیتهای بند (غ) ماده 119 برای ماشینآلات و قطعات واسطهای.
-
اصلاح اظهارنامههای گمرکی جهت بهرهمندی از نرخ صفر حقوق ورودی.
-
پیگیری استرداد حقوق ورودی در مواردی که معافیت پس از ترخیص صادر شده است.
📝 جمعبندی و نتیجهگیری
بخشنامه 98/1249329 نشاندهنده اراده گمرک برای حمایت از تولید در مقابل بروکراسیهای قدیمی است. لغو محدودیت زمانی برای اعمال معافیتها (قبل و بعد از بهرهبرداری) میتواند سرعت نوسازی صنایع را دوچندان کند. برای کسب اطلاعات بیشتر و انجام امور ترخیص کالا با کمترین هزینه، با مشاوران ایران ایمپکس در تماس باشید.