این بخشنامه رسمی توسط گمرک جمهوری اسلامی ایران (دفتر صادرات) ابلاغ گردیده و اجرای آن در تمامی دوایر گمرکی کشور لازمالاجرا میباشد. بازرگانان و ترخیصکاران محترم جهت تسریع در تشریفات گمرکی، جلوگیری از رسوب کالا و پرداخت حقوق ورودی قانونی، مفاد ذیل را مد نظر قرار دهند.
🍎 حذف محصولات باغی از عوارض صادراتی اقلام پر آببر؛ جزئیات بخشنامه گمرک
در راستای حمایت از صادرات غیرنفتی و تسهیل تجارت محصولات کشاورزی، گمرک جمهوری اسلامی ایران طی بخشنامه شماره 155/1405/920055/د مورخ 1405/06/31، دستورالعمل حذف محصولات باغی از فهرست اقلام مشمول عوارض صادراتی آب مجازی را صادر کرد. این مصوبه که بر پایه پیگیریهای تخصصی وزارت جهاد کشاورزی و سازمان توسعه تجارت شکل گرفته، گرهگشای مسیر بازرگانان و ترخیصکاران در پایان فصل برداشت خواهد بود.
📋 ابعاد حقوقی و مستندات قانونی بخشنامه
بر اساس بند «ب» ماده 38 قانون برنامه پنجساله هفتم پیشرفت جمهوری اسلامی ایران، صادرات اقلام و محصولات کشاورزی پر آببر مشمول اخذ عوارض صادراتی به منظور حفظ منابع آبی کشور (آب مجازی) شده بود. پیرو دستورالعمل اولیه به شماره 283/1404/1896919/د مورخ 1404/12/27، ابهاماتی در خصوص شمولیت انواع میوه و محصولات باغی در این فهرست ایجاد شده بود.
با ابلاغیه جدید، سلسلهمراتب اداری زیر شفافیت نهایی را ایجاد کرده است:
* نامه شماره 847975 مورخ 1405/06/10 معاونت توسعه بازرگانی وزارت جهاد کشاورزی مبنی بر تخصصی بودن ماهیت باغات و خروج محصولات باغی از تعریف محصولات پر آببر صیفی و زراعی.
* نامه شماره 8689700 مورخ 1405/06/23 دفتر مقررات صادرات و واردات وزارت صمت به عنوان مرجع تنظیمکننده تجارت خارجی.
* بخشنامه اجرایی گمرک ایران به مدیریت دفتر صادرات جهت ابلاغ مستقیم به تمامی گمرکات اجرایی مرزی و تخصصی کشور.
🔍 بررسی فهرست 81 ردیف کالایی و معافیت از عوارض صادراتی
بر اساس جدول اکسل پیوست این بخشنامه، 81 ردیف تعرفه گمرکی (HS Code) شامل ارقام مختلف محصولات باغی، میوههای درختی، خشکبار و مرکبات به طور رسمی مشمول رفع عوارض صادراتی شدهاند. مهمترین ویژگیهای این مصوبه برای تجار به شرح زیر است:
- تفکیک باغات از محصولات جالیزی پرمصرف: ماهیت چندساله درختان باغی و بهرهوری نوین آبیاری موجب شد تا تعریف پر آببر بودن عمدتاً به محصولات جالیزی و زراعی محدود بماند.
- کاهش چشمگیر بهای تمامشده صادرات: حذف عوارض صادراتی آب مجازی، حاشیه سود صادرکنندگان میوه و ترهبار را احیا کرده و توان رقابتی ایران را در بازارهای منطقهای نظیر عراق، روسیه و کشورهای حوزه خلیج فارس تقویت میکند.
- سرعتبخشی به ترخیص در مبادی خروجی: کاهش تشریفات تعیین و وصول عوارض در سامانه EPL مانع از افت کیفیت و فساد محمولههای صادراتی در پایانههای گمرکی میشود.
💡 نکات کلیدی برای صادرکنندگان و ترخیصکاران
برای بهرهمندی صحیح از این معافیت و جلوگیری از ایستایی کالا در مسیر خروج، فعالان حوزه تجارت خارجی باید موارد زیر را در نظر داشته باشند:
- تطبیق دقیق کد تعرفه (HS Code): پیش از کوتاژ اظهارنامه صادراتی در سامانه جامع امور گمرکی، از قرارگیری دقیق کد 8 رقمی کالای خود در فهرست 81 ردیف اعلامی اطمینان حاصل فرمایید.
- استعلام تغییرات سیستمی: ترخیصکاران باید بروزرسانی جداول محاسباتی در زیرسامانههای گمرک اجرایی مربوطه را کنترل کنند تا عوارض ناخواسته به فاکتور اظهار الحاق نشود.
- مشاوره و پشتیبانی حقوقی تجاری: در صورت مواجهه با هرگونه ابهام در تطبیق تعرفهها یا موانع فرآیندی در گمرکات، کارشناسان مجرب در ایران ایمپکس آماده ارائه خدمات مشاورهای و تسهیل ترخیص انواع محصولات صادراتی هستند.