این بخشنامه رسمی توسط هیئت وزیران ابلاغ گردیده و اجرای آن در تمامی دوایر گمرکی کشور لازمالاجرا میباشد. بازرگانان و ترخیصکاران محترم جهت تسریع در تشریفات گمرکی، جلوگیری از رسوب کالا و پرداخت حقوق ورودی قانونی، مفاد ذیل را مد نظر قرار دهند.
⚖️ تحلیل تخصصی ابلاغیه اصلاحات تعرفهای و سود بازرگانی سال 1403؛ راهنمای جامع بازرگانان و ترخیصکاران
با آغاز سال 1403، یکی از بزرگترین و تاثیرگذارترین تکانهها در بخش تجارت خارجی و گمرک کشور با ابلاغ رسمی تصویبنامه شماره 36891 / ت 62451هـ هیئت وزیران رقم خورد. این بخشنامه راهبردی که به پیشنهاد وزارت صنعت، معدن و تجارت و به استناد اصل 138 قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران تنظیم شده است، ساختار تعرفهای کتاب مقررات صادرات و واردات را در 372 ردیف تعرفه دگرگون کرده است. تغییرات اعمالشده شامل کاهش و افزایش سود بازرگانی، تفکیک ردیفها، ایجاد تعرفههای جدید، اصلاح شرح کالاها و بازنگری در مندرجات ذیل یادداشتهای فصول مختلف کتاب مقررات است.
در این مقاله تحلیلی از مجموعه ایران ایمپکس، قصد داریم به عنوان مرجع تخصصی بازرگانی و ترخیص کالا، بندهای کلیدی این مصوبه، جداول پیوست و ابعاد حقوقی و اجرایی آن را بررسی کنیم تا بازرگانان عزیز بتوانند با کمترین چالش و بهینهترین زمان، کالاهای خود را از گمرکات کشور ترخیص نمایند.
🏗️ تسهیلات حمایتی خطوط تولید؛ کاهش سود بازرگانی ماشینآلات و مواد اولیه
یکی از حیاتیترین بخشهای این تصویبنامه، بند 2 آن است که مستقیماً به حمایت از بخش تولید و زیرساختهای صنعتی کشور اشاره دارد. بر اساس این بند، بند (2) تصویبنامه شماره 46099 / ت 61106 هـ مورخ 1402/3/21 از ابتدای سال 1403 لغو میگردد.
به جای آن مقرر شده است که سود بازرگانی ماشینآلات، تجهیزات، قطعات، مواد اولیه و واسطهای تولیدی موضوع بند (الف) تبصره (9) قانون بودجه سال 1403 کل کشور، به میزان یک درصد (1٪) کاهش یابد. در مواردی که این سود از قبل کمتر از یک درصد بوده، به همان میزان کم باقی خواهد ماند. این کاهش سود بازرگانی مشروط به آن است که فهرست این کالاها به تصویب هیئت وزیران برسد. تیم کارشناسان ایران ایمپکس معتقد است این گام مثبت میتواند هزینههای ارزی واحدهای تولیدی را در تامین تجهیزات خطوط تولید به شدت کاهش داده و رونق سرمایهگذاری را به همراه داشته باشد.
🚗 دگرگونی تعرفهای در صنعت خودرو؛ از برقیها تا تایر سواری
1. خودروهای برقی و هیبریدی (فصل 87)
دولت با هدف کاهش مصرف سوختهای فسیلی و آلایندگی کلانشهرها، مکانیزم تعرفهای ویژهای را برای واردات خودروهای پاک در نظر گرفته است:
-
خودروهای تمام برقی (کد HS 87038000): سود بازرگانی خودروهای برقی با ارزش بالاتر از 20,000 یورو تا 30,000 یورو برابر با 11 درصد و برای خودروهای با ارزش بالاتر از 30,000 یورو برابر با 26 درصد تعیین شده است. برای مقادیر کمتر، سود بازرگانی صفر درصد ابقا گردیده است.
-
خودروهای سواری هیبریدی (ذیل ردیفهای 98870371 و 98870372): قطعات منفصله برای تولید خودروی سواری هیبریدی با ساخت داخل حداکثر 14 درصد، مشمول 1 درصد سود بازرگانی و در صورت ساخت داخل بیش از 14 درصد، مشمول صفر درصد سود بازرگانی با درج علامت مربع در کتاب خواهند بود.
2. تایر سواری (کد تعرفه 401110)
با توجه به نیاز بازار داخل و تنظیم بازار، سود بازرگانی انواع تایر سواری با قطر رینگ 13، 14 و 15 اینچ (ردیفهای 40111010، 40111020 و 40111030) به میزان 6 درصد صرفاً تا پایان سال 1403 تعیین شده است. این سقف زمانی به این معناست که بازرگانان باید زمانبندی دقیق ثبت سفارش و ترخیص کالا در گمرک را به کمک مشاوران ایران ایمپکس مدیریت کنند تا مشمول اتمام مهلت زمانی این تسهیلات نشوند.
🌾 تسهیلات ویژه برای حوزه کشاورزی، دام زنده و فرآوردههای گوشتی
در راستای تامین امنیت غذایی کشور، سود بازرگانی بسیاری از اقلام دامی و گوشتی به شکل چشمگیری به صفر درصد کاهش یافته است:
-
دام زنده مولد: کدهای تعرفه مربوط به گاو شیری (01022110)، گاو گوشتی، گاو دو منظوره و گاو نر مولد نژاد خالص همگی از 2 درصد به صفر درصد کاهش یافتهاند. همچنین گوسفند مولد نژاد خالص (01041010) و بز مولد نژاد خالص (01042010) مشمول سود بازرگانی صفر شدهاند.
-
گوشت قرمز: سود بازرگانی گوشت گوساله تازه یا چرخکرده (02011010) و سایر قطعات نظیر ران، راسته، سردست و سینه (کدهای ذیل 0201 و 0202) از 11 درصد به صفر درصد کاهش یافته است تا هزینههای واردات این کالاهای اساسی به حداقل برسد.
💻 الکترونیک، فناوری اطلاعات و گجتهای خاص؛ تشدید نظارتها
تغییرات فصول 84 و 85 کتاب مقررات صادرات و واردات نشاندهنده استراتژی هوشمندانه دولت در تفکیک کالاهای مصرفی، صنعتی و ابزارهای خاص امنیتی است:
-
تلفنهای همراه هوشمند (کد 85171390): بر اساس اصلاحات مندرجات ذیل یادداشت فصل 85، سود بازرگانی گوشیهای هوشمند با ارزش کمتر از 150 دلار برابر با 6 درصد و با ارزش بالاتر از 600 دلار برابر با 28 درصد تعیین شده است.
-
بند حقوقی ویژه آیفون (نشان تجاری اپل): در این ابلاغیه صراحتاً قید شده است که با توجه به ممنوعیت واردات تلفن همراه هوشمند با نشان تجاری اپل، در صورت لغو این ممنوعیت در آینده توسط مراجع ذیصلاح، سود بازرگانی آن به میزان 96 درصد پیشبینی خواهد شد.
-
تجهیزات شبکه و ذخیرهسازی: سود بازرگانی مودمهای سیمی، نوری و سیمکارتخور (85176220) به 6 درصد تغییر یافته است. همچنین حافظههای هارد داخلی یا خارجی از نوع SSD تفکیک شده و ذیل کدهای 85235110 و 85235190 با سود بازرگانی صفر درصد قرار گرفتهاند.
-
گجتهای الکترونیکی خاص و فلیپر زیرو (Flipper Zero): یکی از نکات بسیار جالب این مصوبه، ایجاد ردیف تعرفه اختصاصی 85437070 برای دستگاه فلیپر زیرو (Flipper Zero) با سود بازرگانی صفر درصد و درج علامت مربع است. با این حال، ترخیص این دستگاهها و دستگاههای شاهکلید الکترونیکی (85437030) به دلیل ماهیت فنی، نیازمند اخذ مجوزهای خاص امنیتی و نظارتی خواهد بود. اگر در زمینه ترخیص این کالاها با ابهام مواجه هستید، کارشناسان مجرب ایران ایمپکس آماده ارائه مشاورههای تخصصی هستند.
🧪 تغییرات در حوزه صنایع شیمیایی، دارویی و مواد اولیه صنعتی
-
کاهش تعرفه مواد اولیه: سود بازرگانی کره، چربی و روغن کاکائو (18040000) به 2 درصد کاهش یافته تا با ردیفهای مشابه همسانسازی شود. اسید استئاریک (38231100) و سیلیکات زیرکونیوم (26151010) اما با افزایش سود بازرگانی به 6 درصد مواجه شدهاند.
-
تفکیک کپسولهای ژلاتینی: کدهای تعرفه کپسولهای خالی و دارویی ژلاتینی از فصل 35 حذف شده و به فصل 96 (کدهای 96020010 و 96020020) با سود بازرگانی 11 درصد منتقل شدهاند.
-
بخش حقوقی و مجوزهای فصول شیمیایی (فصل 29 و 38): ورود اقلامی چون کلرور استیل، سنتونین و گلوکودلتا کلاکتول (GDC) کاملاً موکول به موافقت و تایید وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی شده است. همچنین واردات اقلام موضوع ردیف 3808 (انواع آفتکشها و سموم کمخطر و پرخطر) بر حسب مورد نیازمند تاییدیه وزارت بهداشت یا وزارت جهاد کشاورزی است. عدم توجه به این یادداشتها در هنگام ثبت سفارش، کالا را در گمرک با بند متروکه یا عدم امکان ترخیص مواجه میکند.
🔍 جدول خلاصه تغییرات کلیدی ردیفهای تعرفه در سال 1403
برای راحتی شما بازرگانان عزیز، کلیدیترین تغییرات تعرفهای این ابلاغیه را در جدول زیر تدوین کردهایم:
| کد تعرفه (HS Code) | شرح دقیق کالا | سود بازرگانی قبلی (٪) | سود بازرگانی جدید (٪) | نوع تغییر و ابعاد اجرایی |
| :— | :— | :—: | :—: | :— |
| 01022110 | گاو شیری مولد نژاد خالص | 2 | صفر | کاهش سود بازرگانی جهت حمایت از دامداران |
| 02011010 | گوشت گوساله (Veal) تازه | 11 | صفر | تامین و تنظیم بازار کالاهای اساسی |
| 40111010 | تایر سواری رینگ 13 اینچ | 6 | 6 | ابقاء تعرفه 6 درصدی صرفاً تا پایان سال 1403 |
| 85171390 | تلفن همراه هوشمند (آماده ورود) | – | برحسب ارزش | کمتر از 150 دلار: 6٪ / بالاتر از 600 دلار: 28٪ |
| 85235110 | انواع حافظه هارد داخلی یا خارجی SSD | – | صفر | ایجاد ردیف تعرفه جدید و تفکیک از سایر حافظهها |
| 85437070 | فلیپر زیرو Flipper Zero | – | صفر | ایجاد ردیف جدید با علامت مربع (نیازمند ضوابط خاص) |
| 96020010 | کپسول خالی ژلاتینی | 11 | 11 | جابجایی تعرفه از فصل 35 به فصل 96 |
⚖️ الزامات حقوقی و نقش علامت مربع (■) در کتاب مقررات
بازرگانان باید توجه داشته باشند که درج “علامت مربع” در ملاحظات برخی ردیفها مانند دستگاههای ردیاب سیمکارتخور (85176985) یا اینترنت ماهوارهای (85176280)، به معنای وجود ضوابط خاص، محدودیتهای فنی یا لزوم اخذ مجوزهای فرادستگاهی (نظیر سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی یا وزارت دفاع) است. طبق قانون امور گمرکی، اظهار کالا تحت تعرفه نادرست یا عدم رویت مندرجات ذیل یادداشتها میتواند منجر به صدور جریمه قاچاق یا تفاوت بازرگانی سنگین در EPL شود.
برای جلوگیری از هرگونه بیشبود ارزش، تفاوت تعرفه و توقف کالا در گمرکات، بهرهگیری از دانش یک تیم ترخیصکار حرفهای الزامی است. مجموعه ایران ایمپکس با سالها تجربه درخشان در مدیریت فرآیندهای گمرکی، آماده است تا از مرحله ثبت سفارش، اخذ مجوزهای صمت و بهداشت، تا ترخیص نهایی کالا از گمرک در کنار شما باشد. جهت کسب اطلاعات بیشتر و دریافت مشاوره تخصصی، با کارشناسان ایران ایمپکس تماس حاصل فرمایید.