این بخشنامه رسمی توسط گمرک جمهوری اسلامی ایران (دفتر صادرات) ابلاغ گردیده و اجرای آن در تمامی دوایر گمرکی کشور لازم‌الاجرا می‌باشد. بازرگانان و ترخیص‌کاران محترم جهت تسریع در تشریفات گمرکی، جلوگیری از رسوب کالا و پرداخت حقوق ورودی قانونی، مفاد ذیل را مد نظر قرار دهند.
رفع ممنوعیت صادرات پودر غیر لبنی خامه‌ای کننده (کد تعرفه 21069070) ابلاغ شد ☕📦
دفتر صادرات گمرک جمهوری اسلامی ایران در تازه‌ترین بخشنامه خود با شماره 195/1405/1181671/د مورخ 1405/08/13، مجوز صادرات محصول پودر غیر لبنی خامه‌ای کننده با کد طبقه‌بندی 21069070 را به گمرکات اجرایی سراسر کشور ابلاغ کرد. این دستورالعمل که در ادامه سیاست‌های بازنگری در فهرست مستثنیات ممنوعیت صادرات کالاهای کشاورزی و غذایی (فصول 1 تا 24) صادر شده است، مسیر صادرات یکی از محصولات پرکاربرد در صنعت نوشیدنی و افزودنی‌های غذایی را هموار می‌سازد. در ادامه این گزارش تحلیلی از ایران ایمپکس، جزئیات حقوقی، سلسله مراتب اداری و آثار اجرایی این بخشنامه را برای صادرکنندگان، بازرگانان و ترخیص‌کاران بررسی می‌کنیم.
جزئیات و مشخصات ابلاغیه جدید گمرک ایران
بررسی متن بخشنامه صادره از سوی دفتر صادرات گمرک نشان می‌دهد که این تصمیم حاصل یک فرآیند کارشناسی و استعلام تخصصی از تشکل‌های مرتبط در حوزه صنایع غذایی بوده است. مهم‌ترین مشخصات این دستورالعمل به شرح زیر است:
- شماره و تاریخ ابلاغیه گمرک: 195/1405/1181671/د مورخ 1405/08/13 (صادره از دفتر صادرات گمرک جمهوری اسلامی ایران)
- کد تعرفه (HS Code) مشمول: 21069070 (پودر غیر لبنی خامه‌ای کننده / پودر خامه‌ای کننده برای قهوه)
- مرجع ابلاغ‌کننده اصلی: وزارت صنعت، معدن و تجارت (معاونت صنایع عمومی) و سازمان توسعه تجارت ایران
- مهلت اعتبار دستورالعمل: تا اطلاع ثانوی
- شرط اجرا: رعایت کلیه ضوابط و مقررات مربوطه
سیر اداری و کارشناسی صدور بخشنامه
فرآیند رفع ممنوعیت صادرات این ردیف تعرفه‌ای بر اساس مستندات پیوست بخشنامه به ترتیب زیر طی شده است:
- درخواست بخش تولید و استان: پیگیری موضوع با نامه شماره 0527/1-405 شرکت کوشا فیدار آدلی (تولیدکننده انواع افزودنی) و مکاتبه اداره کل صنعت، معدن و تجارت استان فارس به شماره 8492335 مورخ 1405/06/01 آغاز شد.
- استعلام تخصصی و تایید انجمن صنفی: دفتر صنایع غذایی، دارو و بهداشتی وزارت صمت طی نامه شماره 8562445 مورخ 1405/06/09 از انجمن تولیدکنندگان افزودنی‌های صنایع غذایی استعلام به عمل آورد که این انجمن طی نامه شماره 8595572 مورخ 1405/06/14 بلامانع بودن صادرات کالای مذکور را تایید کرد.
- مکاتبه معاونت صنایع عمومی وزارت صمت: معاون صنایع عمومی وزارت صمت (رضا انصاری) طی نامه شماره 9012051 مورخ 1405/07/29 خطاب به رئیس سازمان توسعه تجارت ایران، درخواست رفع ممنوعیت صادرات این محصول را ارائه داد.
- ابلاغ سازمان توسعه تجارت و گمرک: دفتر مقررات صادرات و واردات سازمان توسعه تجارت ایران طی نامه شماره 9047410 مورخ 1405/08/03 (به امضای نرگس باقری زمردی) مراتب را به دفتر صادرات گمرک اعلام کرد و در نهایت گمرک جمهوری اسلامی ایران در تاریخ 1405/08/13 آن را به گمرکات اجرایی ابلاغ نمود.
جایگاه پودر غیر لبنی خامه‌ای کننده در فصول 1 تا 24 مقررات صادرات و واردات
کالاهای قرار گرفته در فصول 1 تا 24 جدول ضمیمه آیین‌نامه اجرایی قانون مقررات صادرات و واردات عمدتاً شامل محصولات کشاورزی، دامی، لبنی و فرآورده‌های غذایی هستند که به دلیل حساسیت در تنظیم بازار داخلی، همواره مشمول محدودیت‌ها یا ممنوعیت‌های صادراتی مقطعی قرار می‌گیرند.
پیش از این، گمرک جمهوری اسلامی ایران طی دستورالعمل شماره 186/1405/1137580 د مورخ 1405/08/06 فهرست مستثنیات ممنوعیت صادرات کالاهای فصول 1 تا 24 را ابلاغ کرده بود. اکنون با صدور دستورالعمل جدید در تاریخ 1405/08/13، پودر غیر لبنی خامه‌ای کننده با کد طبقه‌بندی 21069070 نیز رسماً در زمره کالاهای مجاز به صادرات قرار گرفته و از شمول ممنوعیت‌های کلی فصول 1 تا 24 مستثنی شده است.
تحلیل آثار بخشنامه بر فعالان تجاری، صادرکنندگان و ترخیص‌کاران
انتشار این بخشنامه پیامدهای عملیاتی مهمی برای حلقه‌های مختلف زنجیره بازرگانی خارجی کشور به همراه دارد که در ایران ایمپکس به تفکیک بررسی شده است:
1. فرصت توسعه بازار برای تولیدکنندگان و صادرکنندگان صنایع غذایی
تولیدکنندگان پودرهای خامه‌ای کننده غیر لبنی (کافی‌میت و افزودنی‌های پودری نوشیدنی) به دلیل ماهیت غیرلبنی یا ترکیبی محصول، پیش‌تر در مرزهای خروجی با چالش شمول ممنوعیت‌های فصول 1 تا 24 مواجه بودند. رفع این ممنوعیت تا اطلاع ثانوی به واحدهای تولیدی اجازه می‌دهد قراردادهای صادراتی خود با بازارهای هدف منطقه‌ای را بدون ریسک توقف محموله در گمرک منعقد و اجرا کنند.
2. تاثیر بر واردکنندگان مواد اولیه و برنامه‌ریزی زنجیره تامین
بخش قابل توجهی از واحدهای تولیدکننده افزودنی‌های صنایع غذایی، بخشی از مواد اولیه یا ترکیبات تخصصی خود را از طریق واردات تامین می‌کنند. آزادسازی صادرات محصول نهایی با کد 21069070 به واردکنندگان مواد اولیه و بازرگانانی که در مدل‌های تولید صادرات‌محور فعالیت دارند کمک می‌کند تا گردش مالی و ارزی خود را با اطمینان بیشتری مدیریت کنند.
3. الزامات دقت در طبقه‌بندی تعرفه‌ای برای ترخیص‌کاران
برای ترخیص‌کاران و حق‌العمل‌کاران گمرکی، تفکیک دقیق ماهیت کالا در زمان اظهار اهمیت حیاتی دارد:
* دقت در استنباط تعرفه: در مکاتبات اداری پیوست بخشنامه، به «پودر غیر لبنی خامه‌ای کننده» و «پودر لبنی خامه‌ای کننده برای قهوه» ذیل کد تعرفه 21069070 اشاره شده است. ترخیص‌کاران باید پیش از اظهار، آنالیز محصول و تطابق دقیق آن با شرح ردیف 21069070 را بررسی کنند تا کالا با پودرهای شیر خشک یا فرآورده‌های لبنی مشمول ممنوعیت در فصل 4 اشتباه گرفته نشود.
* رعایت ضوابط تکمیلی: عبارت «با رعایت کلیه ضوابط و مقررات مربوطه» در متن بخشنامه به این معناست که رفع ممنوعیت صادراتی به منزله معافیت از اخذ مجوزهای بهداشتی، استانداردهای اجباری یا ایفای تعهدات ارزی صادراتی نیست.
نکات اجرایی مهم هنگام اظهار صادراتی کد تعرفه 21069070
صادرکنندگان و نمایندگان قانونی آن‌ها برای جلوگیری از هرگونه تاخیر در گمرکات اجرایی، لازم است موارد زیر را مد نظر قرار دهند:
- استناد به شماره بخشنامه در پرونده گمرکی: هنگام ثبت اظهارنامه صادراتی، شماره دستورالعمل 195/1405/1181671/د مورخ 1405/08/13 و دستورالعمل پایه 186/1405/1137580 د را در سوابق پرونده درج نمایید.
- اخذ مجوزهای بهداشتی و استاندارد: پیش از ارسال محموله به گمرک مرزی، از معتبر بودن گواهی‌های بهداشتی و استاندارد مربوط به فرآورده‌های غذایی اطمینان حاصل کنید.
- رصد مستمر تغییرات مقرراتی: با توجه به قید «تا اطلاع ثانوی» در بخشنامه، پیگیری مداوم بخشنامه‌های جدید گمرک و سازمان توسعه تجارت از طریق پایگاه‌های تخصصی مانند ایران ایمپکس برای جلوگیری از غافلگیری در قراردادهای آتی ضروری است.